လိၵ်ႈပိုတ်ႇပၼ်ပိုၼ်ႉႁူႉ မၢႆသၢမ်/ဝၼ်းမိူဝ်းၼႃႈ ဢၼ်ဢွၼ်ၵၼ်မုင်ႈမွင်းမႅၼ်ႈၼၼ်ႉ

ယွၼ်ႉၵွပ်ႈၵုင်ႇၵုၼ်းမုၼ်ၵေးၸူး ၽူႈၸိူဝ်းဢၼ်ၶတ်းၸႂ်ဢွၼ်တႄႇသၢင်ႈပူၵ်းပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းမႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈပႆႇ လွတ်ႈလႅဝ်းလႄႈ ဝၢႆးလႆႈလွတ်ႈလႅဝ်းၼႆႉလႄႈ ၸိုင်ႈမိူင်းႁဝ်းၸင်ႇလႆႈပဵၼ်မႃး ၸိုင်ႈမိူင်းတီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇဢၼ်ၼိူင်ႈ ၸွမ်းၼင်ႇလၵ်းမိူင်း(ပိူင်ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၽွင်းငမ်း) ပီႊ 1947 ၼီႈသေ ပူၵ်းတင်ႈၵေႃႇသၢင်ႈမႃးၵၼ်ယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း ၸူဝ်ႊဢွၼ်ႇ 10- ပီႊပၢႆပၢႆ ဢၼ်ပဵၼ်ၽွင်းလူင်ပွင်ႊၸိုင်ႈတီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇ လႆႈၶိုၼ်ႈပဵၼ်မႃးၼၼ်ႉ ၸိုင်ႈမိူင်းၼႆႉ ၸၢင်ႊလႆႈၵႂၢၼ်းပႂ်းဝႆႉ လႆႈလွင်ႈပၢႆးမၢၵ်ႈမုၼ်းမၼ်း၊ လွင်ႈၵၢၼ်တေႃႇၼွၵ်ႈမိူင်း၊ လွင်ႈယူင်ႉၵၢၼ်လူင်ပၢႆးဢုပ်ႉပိူင်ႇ ၽွင်းပွင်ႊ၊ လွင်ႈၾၢႆႇၽိင်ႈထမ်းတြႃးပိူင်မီႈသုမ်ႇငမ်းၸိူဝ်းၼႆႉ လႆႈတင်းၼိမ်တဵင်ႈလီသေ ၾၢႆႇပၢႆးႁူႉမေႃပၺ်ႇၺႃႇ၊ ၾၢႆႇပၢႆးယူႇလီၶႅင်လႅင်းၸိူဝ်းၼႆႉၼႆၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်လႆႈမႃးသုၼ်ႇပၢႆးႁူႉမေႃပၺ်ႇၺႃႇ ပဵင်းၸၼ်ႉလုမ်ႈၾႃႉသေ သုၼ်ႇ ယူတ်းယႃၼႆၵေႃႈ လႆႈယႃလၢႆႊလၢႆႊ ဢမ်ႇလႆႈသဵင်ႈၵႃႊၶၼ်မၼ်းသင် ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၾၢႆႇပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇၼႆႉ ပေႃးဢွင်ႇပူၼ်ႉၸၼ်ႉၸဵတ်းၵေႃႈ တႄႇလႆႈၵၢၼ်ပဵၼ်မေႃသွၼ်လႆႈယူႇယဝ်ႉ။ ၾၢႆႇယူႇလီ ၼႆၵေႃႈ ၼွၵ်ႈသေသုၼ်ႇယူတ်းယႃဢမ်ႇလႆႈသဵင်ႈၵႃႊႁူဝ်သင်ၼၼ်ႉ တီႈႁူင်းယႃၼႆႉ ယင်းပၢႆလဵင်ႉပၼ်ၶဝ်ႈၼႂ်၊ ၶဝ်ႈၶမ်ႈ ႁႂ်ႈၵူၼ်းပဵၼ်ၶဝ်လၢႆႊလၢႆႊ ဢမ်ႇလႆႈသဵင်ႈငိုၼ်းၸွမ်း၊ ၼမ်ႉၼူမ်းၵေႃႈပၼ်၊ ဢွင်ႈတီႈၼွၼ်း၊ ၽႃႈ၊ ၽႅၼ်ႇ၊ ၽႃႈႁူမ်ႇ၊ သုတ်း၊ မွၼ်ႁူဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ဢဝ်ပၼ်ႁႂ်ႈၵူၼ်းပဵၼ်ၵူႊၵေႃႉလႆႈယူႇယဝ်ႉ။ ႁူင်းယႃၼႆႉ ယွၼ်ႉမီးတီႈၽၢႆႇတႂ်ႈ ၵူၼ်းၸိူဝ်း ႁၢပ်ႇၵၢၼ်ဢၼ်လႆႈၵႃႊငိုၼ်းႁူဝ်လိူၼ် ၵုမ်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈလီလႄႈ ပေႃးသႅၼ်ႈသႂ်လူင်ဝႆႉသေၵွၺ်းဢမ်ႇၵႃး ၾၢႆႇၵပ်းသိုပ်ႇ သိူၵ်ႈသမ်ႇၼႆၵေႃႈ လီတေႉတေႉယဝ်ႉ။ ပေႃးဝႃႈ ၾၢႆႇၵၼ်ႊၼွၵ်ႈမိူင်းၼႆၵေႃႈ ၽူႈယႂ်ႇဢွၼ်ႁူဝ်တီႈၵူႊမိူင်းမိူင်းၶဝ် ဢွၼ်ၵၼ်မႃးႁွတ်ႈၽႅဝ်ထိုင်၊ မႃးၸူႉလုမ်းတုမ်ႊတွမ်ႊၵၼ်၊ ဢွၼ်ၵၼ်မႃးတိူင်ႇပၢင်ႇၵၼ်ႁဵတ်းၼႆသေ လႆႈပဵၼ်ဢၼ် လိုဝ်းႁူင်ဝႆႉ ၼႂ်းၵႄႈလုမ်ႈၾႃႉသေယဝ်ႉ တေႃႇဢူးတၢၼ်ႉဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ပေႃးလႆႈၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၵႂႃႇၸၼ်ႉၽူႈၼၢမ်းၼႂ်းလူင် ၵူႊလွင်ႈလွင်ႈ တီႈလုမ်းၸိုင်ႈမိူင်းၽွမ်ႉႁူမ်ႈလုမ်ႈၾႃႉၼၼ်ႉၵွၼ်ႇ ယူႇယဝ်ႉ။ ၾၢႆႇပၢႆးမၢၵ်ႈမုၼ်း ၼႆၵေႃႈ ပဵၼ်ဝႆႉၼိမ် တဵင်ႈလီသေ ၶဝ်ႈသၢၼ်ၼိူင်ႈပေႇ 50 ပႅၵ်ႉဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်လႆႈႁိုင်လၢႆလၢႆပီႊတေႉသေ၊ ယူႇတေႃႇပေႃးၽႅဝ်ထိုင် ပၢၼ်ဝမ်ႉႁုပ်ႈဢဝ်ႁႅင်းပွင်ႊၸိုင်ႈမိူင်းၼၼ်ႉ ၵႂၢၼ်းပႂ်းပၢၼ်ၼၼ်ႉ ငိုၼ်းယေႈၻွလ်ႇလႃႇၽဵင်ႇမိူၼ် 3 ပျႃး(ထႅပ်ႇ) ပၢႆ 70 ပႅၵ်ႉၼၼ်ႉ ယင်းၸူႉႁွမ်လႆႈငိုၼ်းလၢင်းၼွၵ်ႈမိူင်း တႃႇလၢၵ်ႈမၼ်း 100 ပၢႆသေယဝ်ႉ၊ တိုၼ်းလၢင်းငိုၼ်းၼွၵ်ႈမိူင်း ဢၼ်ပဵၼ်ၵွၼ်ႈတုမ်ၶမ်းၼႆၵေႃႈ ၸူႉႁွမ်လႆႈဝႆႉတႃႇၵႃႊမၼ်း 19 လၢၵ်ႈယူႇယဝ်ႉ။ (ယေႈလၢၵ်ႈ = 100 သႅၼ်) ၼိူင်ႈဝူင်ႊ ၼိူင်ႈပွၵ်ႈ လွင်ႈငိုၼ်းၸူႉႁွမ်ဝႆႉ တီႈၸိုင်ႈမိူင်း၊ လွင်ႈငိုၼ်းပၼ်ႇၵၢဝ်ႉၸႂ်ႉၸၢႆႇၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆၼႆႉ လုၵ်ႉတီႈလိၵ်ႈလၢႆးၽိုၼ် ၶၢဝ်ႇၶဝ်သေၵေႃႈ ပိုၼ်ႊၽၢဝ်ႇၸႅင်ႈၼႄပၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ႁႂ်ႈလႆႈႁူႉၸွမ်းဝႆႉၼၼ်ႉၵွၼ်ႇယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈယၢမ်းၼၼ်ႉ ၶမ်းယေႈ ၵႅပ်ႈၼႆႉ ၵွၺ်းမီးၶၼ် 220 ထႅပ်ႇ(ပျႃး)ၵွၺ်းယူႇယဝ်ႉ။

မိူဝ်ႈၼၼ်ႉၼႆ သုၼ်ႇလွတ်ႈလႅဝ်းၾၢႆႇၶၢဝ်ႇငၢဝ်းသိုဝ်ႇသၢၼ်လႂ်၊ သုၼ်ႇလွတ်ႈလႅဝ်းၾၢႆႇၽိုၼ်လိၵ်ႈၽိုၼ်ပပ်ႉ ၶဝ်လႂ်ၼႆၵေႃႈ မီးသုၼ်ႇတဵမ်လီမႃးယူႇတေႉယဝ်ႉ။ လူင်ပွင်ႊၸိုင်ႈၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးတၢင်းၶဝ်ႈပႃး၊ ၶဝ်ႈၵႅဝ်၊ လွင်ႈသုၵ်ႉသၢၵ်ႉ ၸွမ်းသင်သႄႈ။ ၼင်ႇဢၼ်ယင်းၸၢင်ႊၵၢဝ်ႇထိူမ်တေႃႇလူင်ပွင်ႊၸိုင်ႈၼၼ်ႉ လူင်ပွင်ႊၸိုင်ႈၼႆၵေႃႈ မီးတၢင်းႁတ်းငၢၼ် တဵမ်ထူၼ်ႈ တႃႇၸင်ႈႁပ်ႉတေႃႇတၢင်းၵၢဝ်ႇထိူမ်တၢင်းမၢပ်ႇၼၼ်ႉ ယူႇယဝ်ႉ။ လွင်ႈသုၼ်ႇလႆႈလွတ်ႈလႅဝ်း ၾၢႆႇၵိူဝ်းယမ် ၼႆၵေႃႈ မီးတဵမ်ထူၼ်ႈယဝ်ႉ။ ႁူင်းႁဵၼ်းသွၼ်လိၵ်ႈလၢႆး ၾၢႆႇၸုမ်းသၢင်ႈသႃႇသၼႃႇၶရိသ်ႉသျၼ်ႇၶဝ်ၼႆၵေႃႈ ပေႃးၶႂ်ႈမီး ၸွတ်ႇတူဝ်ႈမိူင်းဝႆႉၵွၼ်ႇယဝ်ႉ။ တေႃႇလွင်ႈၸၢဝ်းၵိူဝ်းယမ်ၸိုင်ႈမိူင်းၼႆၵေႃႈ ဢဝ်တင်းပိူင်မီႈသၢင်ႈ ၶေႃႈမူၼ်ႉမႄး မၢႆထူၼ်ႈသီႇသေ ၵႅတ်ႇၶႄပၼ် ၸၢဝ်းၼပ်ႉထိုဝ်တၢင်ႇၸိူဝ်းၶဝ်မႃးယူႇ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၾၢႆႇလဵၼ်ႈႁႅင်းၼႆၵေႃႈ တႄႇ ပိတ်ႉမၢၵ်ႇၼင်လွမ်ႊ၊ မၢၵ်ႇဢုင်း(ဝေႃႇလီႇၿွလ်း)၊ ၾၢႆႇလႅၼ်ႈဢႅၼ်ႇဝႅၼ်ဝိုတ်ႉ၊ ၾၢႆလုၺ်းဝၢႆႈၼမ်ႉ၊ ၾၢႆႇၶႄႉသဵင်ႇ တီမူၺ်း(ပေႃႉပူၺ်း)ၸိူဝ်းၼႆႉ တီႈၵူႊလႅၼ်ႊၵူႊၾၢႆႇပၢႆးၼႆႉ လႆႈပဵၼ်ဝႆႉၸိုင်ႈမိူင်း ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉၼႂ်းသဵၼ်ႈမၢႆ လိုမ်ဢေးသီးယႂ်း၊ ပဵၼ်ၸိုင်ႈမိူင်းဢၼ်ၼိူင်ႈ ဢၼ်ၸူပ်းလႆႈသူးၶဝ်ႈပႃးၸၼ်ႉသဵၼ်ႈမၢႆလုမ်ႈၾႃႉ ဝႆႉၵွၼ်ႇဢိူဝ်ႈ။ ဢၼ်ဝႃႈတိူင်ႇၶႅၵ်ႇ၊ ၸႅတ်ႈ ၶႅၵ်ႇၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇႁွၼ်ႇယၢမ်ႈလႆႈငိၼ်း ဢမ်ႇႁွၼ်ႇယၢမ်ႈလႆႈထူပ်းမႃးသႄႈ။ လွင်ႈဢၼ်ဝႃႈ သိမ်းဢဝ်လိၼ်တီႈၸဝ်ႈၼႃး ၶဝ်သေယဝ်ႉ၊ ၸဝ်ႈၼႃးသမ်ႉလႆႈပဵၼ်ၶႃႈၸႂ်ႉတီႈၼႃးလႂ်၊ လႆႈၶၢမ်ႇဢဝ်သႂ်ႇထွင်ႇလႂ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးမႃးသႄႈ။ ၵူၼ်းႁဵတ်း ၵၢၼ်ၶဝ်ၼႆၵေႃႈ ၼင်ႇဢၼ်ၵွပ်ႈလူၺ်ႈငိုၼ်းၶဝ်ႈငိုၼ်းဢွၵ်ႇ ငိုၼ်းႁူဝ်လိူၼ်ၶဝ်သေ ဢမ်ႇလႆႈတူၵ်းထွင်ႇၼၼ်ႉ၊ ဢၼ် လႆႈၶၢမ်ႇတၢင်းတီႉၺွပ်းၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးၵၼ်မႃးသႄႈ။

သိုၵ်းလူင်ၵၢင်မိူင်းၼႆၵေႃႈ ပဵၼ်ဝႆႉယူႇတေႉတေႉဝႃႈဝႃႈ ပေႃးဢူၼ်ဢၢၼ်တႅၵ်ႇသၢၼ်ႈလူင်ဝႆႉယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။ ၵူၺ်း ၵႃႊ ပေႃးပဵၼ်ပွၺ်းတိုၵ်းၼိူင်ႈပွၵ်ႈပွၵ်ႈၼႆ ဢမ်ႇလိူဝ်သေတူၵ်းသုမ်းၼိူင်ႈၵေႃႉသွင်ၵေႃႉၵွၺ်း။ တီႈပွၺ်းသိုၵ်း ဢၼ်လႆႈ တိုၵ်းၵၼ်တင်းယၢင်းၵေႇဢႅၼ်ႇဢူဝ်ႇၶဝ်ၼၼ်ႉတႄႉ မီးတၢင်းတူၵ်းသုမ်းမႃးၼမ်လၢႆယူႇ။ ၼႆႉၵေႃႈ ဝၢႆးလင်မႃး ဢဝ် တင်းလၢႆးၶဝ်ႈထွင်မႄးလီၵၼ် ၵၼ်သေ၊ ဢဝ်တီႈပွင်ႇၸႂ်တေႃႇၵၼ်သေ၊ ဢဝ်လွင်ႈႁၵ်ႉႁွမ်ၵၼ် ၶၢဝ်းၼႃႈၸိူဝ်းၼႆႉသေ တင်းလွၺ်းလွၺ်းသေၵေႃႈ ၵေႈလိတ်ႈၵၼ်မႃးလႄႈ ဢၼ်ဝၢင်းၶိူင်ႈလၢၵ်ႈၵေႃႈဝၢင်း ဢၼ်ၶဝ်ႈလႅင်းၵေႃႈၶဝ်သေယဝ်ႉ လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼႆႉ လႆႈမႃးတင်းလွၺ်းလွၺ်းယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ႁူမ်ႊဝႃႈ လႆႈမီးမႃး လွင်ႈသူပ်းၵႂၢမ်းၶိုၼ်းထဵင်ၵၼ် ၵဝ်ၵဝ်မႂ်းမႂ်း လူၺ်ႈလွင်ႈတၢင်းပိူင်ၾႅတ်ႈတရလ်ႇယူႇသေတႃႉၵေႃႈ ၵမ်းလိုၼ်းသုတ်းမႃး ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၶဝ် တီႈၸေႊ မိူင်းလႄႈ မိူင်းပဵင်းတင်းသဵင်ႈ ဢွၼ်ၵၼ်မႃးတေႃႇၼႃႈႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်လႆႈ ၽွမ်ႉၽွမ်ႉၽဵင်ႇၽဵင်ႇ တင်းလၢႆးတိူင်ႇပၢင်ႇ ဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ် တီႈႁွင်ႈလူင်ႁူင်းပွၺ်ႇသဵင်မိူင်းမၢၼ်ႊ ဢၼ်မီးတီႈၼိူဝ် (တၢင်းလူင်(မိူင်း) ပေႇ သေ ဢွၼ်ၵၼ်သွၵ်ႈႁႃ ၶေႃႈၵေႈမၼ်းမႃးလႆႈၵၼ်ယူႇယဝ်ႉ။

“တီႈသၢႆငၢႆငဝ်းလၢႆး ဢၼ်သၢင်ႇတေႃႇပဵၼ်လီ ၶိုၼ်ႈသင်ႉမႃးၵၼ်လႆႈၼင်ႇၼႆယူႇၼၼ်ႉသမ်ႉ ဢဝ်လွင်ႈ တၢင်းပိူင်ၾႅၻ်ႇၻရလ်ႇ ႁဵတ်းလွင်ႈမၼ်းသေယဝ်ႉ ၸွမ်သိုၵ်းၼေႇဝိၼ်းတင်းၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်သိုၵ်းၶဝ် မူႇၼိူင်ႈၼၼ်ႉ သမ်ႉ ဝမ်ႉသိမ်းဢဝ်ႁႅင်းပွင်ႊမၢၼ်ႈမိူင်းတီႈလူင်ပွင်ႊၸိုင်ႈ ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းတင်းလၢႆၶဝ် လိူၵ်ႈတၢင်ႇဝႆႉၼၼ်ႉပႅတ်ႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႈ(2) လိူၼ်ထူၼ်ႈ (3) (မၢၶျ်ႉ) ပီႊ1962 ၼီႈၼၼ်ႉယဝ်ႉၼႃႇ။ မိူဝ်ႈယၢမ်းၼၼ်ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၵူၺ်းတၢႆ ၵေႃႉလဵဝ်ၵွၺ်းဢိူဝ်ႈ။ မိူဝ်ႈၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းၵႄႈပီႊ 1958 တေႃႇ 1960 ၼၼ်ႉၵေႃႈ ယၢမ်ႈလႆႈႁဵတ်းမႃးသင်ႉယဝ်ႉသင်ႉ တႃႇသိမ်းဢဝ်ႁႅင်းပွင်ႊယူႇပွၵ်ႈၼိူင်ႈဢိူဝ်ႈ။ မိူဝ်ႈၽွင်းၼၼ်ႉ ဢၼ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႆႉယူႇယႅၼ်ႉယႅၼ်ႉၼင်ႇၼၼ်ၼၼ်ႉ ၸွမ်ၽွင်းလူင်ဢူးၼူႉသမ်ႉ ဢဝ်လွင်ႈတၢင်းပွင်ႇၸႂ်သေယဝ်ႉ တႅၼ်းတၢင်တီႈၶေႃႈၵႂၢမ်းဢၼ်ဝႃႈ ႁုပ်ႈသိမ်းဢဝ်ႁႅင်းပွင်ႊ ၼၼ်ႉသေ တပ်ႉသိုၵ်းဢူးၼေႇဝၼ်းၼႆႉ ယင်းဢဝ်ဝႆႉႁႅင်းပွင်ႊမႃးၵွၼ်ႇဢိူဝ်ႈ။

“ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၾၢႆသိုၵ်းၶဝ်ၼႆႉ ဢဝ်လၢႆးပိူင်သၢင်ႇၵူႊမဵဝ်းမဵဝ်းသေ ဢုပ်ႉပွင်ႊမႃးမၢၼ်ႈမိူင်းတႃႇ 26 ပီႊယဝ်ႉ သေၵေႃႈ၊ မိူဝ်ႈပီႊ1988 ၼီႈၼၼ်ႉ သမ်ႉၶိုၼ်းၶတ်းသၢၼ်တေႃႇၵၢင်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းတင်းလၢႆထႅင်ႈသေ ႁုပ်ႈသိမ်းဢဝ် ႁႅင်းပွင်ႊမႃးထႅင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၸဝ်ႈႁႅင်းပွင်ႊသိုၵ်းၶဝ်ၼႆႉ တႃႇပွၵ်ႈၼႆႉတႄႉ ယဵပ်ႇယမ်သႂ်ႇၼိူဝ်ၵူၼ်းမိူင်းတင်းလၢႆ တင်းႁၢင်ႊႁၢႆႉႁဵတ်းလႆႈတေႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵႃႊမီးလႆႈငိူၼ်ႈငဝ်ႈတိုၼ်းလၢင်းတိုၼ်းပဵၼ်ၵေႃႈ ဢဝ်ၶၢႆၵိၼ်ပႅတ်ႈ ပဵၼ်မႃး မိူင်းၼင်ႇၼႆ။ တႄႇဢဝ်ပီႊ 1988 ၼီႈမႃးတေႃႇ 2020 ၼီႈၼႆႉ ဝၢၼ်ႈမိူင်းၼႆႉ လႆႈတူၵ်းသုမ်းလူႉလႅဝ်လူင်ၵႂႃႇၼႆႉ ပဵၼ်တေႃႇပေႃးဢမ်ႇမီး ဢၼ်လီလႆႈဢဝ်သင်ၵႂႃႇၵွၼ်ႇ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပဵၼ်ၵႂႃႇၸိုင်ႈမိူင်း ဢၼ်ၵွတ်းၽၢၼ်သေပိူၼ်ႈသုတ်း ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ၊ ပဵၼ်ၸိုင်ႈမိူင်းဢၼ်ၵိၼ်လၢပ်ႈၶူဝ်းမွၼ်သေပိူၼ်ႈထီႈသုတ်း ၾၢႆႇပၢႆးႁူႉမေႃပၺ်ႇၺႃႇ၊ ၾၢႆႇပၢႆးယူႇလီၶႅင် လႅင်း၊ လွင်ႈၽိင်ႈယဵၼ်ႇငႄႈလိၵ်ႈလၢႆး ဢဝ်ပဵၼ်ၸိုင်ႈမိူင်းတူၵ်းသုမ်းၵႂႃႇပႅတ်ႈ။ ပဵၼ်ၵႂႃႇၸိုင်ႈမိူင်း ဢၼ်ဢမ်ႇမီး လွင်ႈငမ်းယဵၼ်သေပိူၼ်ႈသုတ်း၊ ပဵၼ်ၸိုင်ႈမိူင်း ဢၼ်ၾၢႆႇပိူင်မီႈၽိင်ႈမိူင်းလူႉလႅဝ်တူၵ်းသုမ်းၵႂႃႇပႅတ်ႈလႂ်ၼႆသေ ဢဝ် ၶဝ်ႈပႃးၵႂႃႇၼႂ်းသဵၼ်ႈမၢႆၸိုင်ႈမိူင်း ဢၼ်ၺၢမ်ႉၶုၺ်ႈထီႈသုတ်းပႅတ်ႈသေယဝ်ႉ လႆႈပဵၼ်ဢၼ်ၼႃႈလဵၵ်ႉမႃးၼႂ်းၵႄႈၵၢင် လုမ်ႈၾႃႉလူင်ယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လုၵ်ႉတီႈၸိုင်ႈမိူင်းဢၼ်ထၢတ်ႈၸႂ်သူၼ်ႇလဵဝ်သုမ်ႇငမ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ယူႇယဝ်ႉ။ လုၵ်ႉတီႈ ၸၼ်ႉထၢၼ်ႈၸူဝ်ႊပၢၼ်ၸိုင်ႈမိူင်း ဢၼ်ငိုၼ်းၶဝ်ႈၸဝ်ႈငဝ်ႈႁိူၼ်းသေ ၸုၵ်းၸင်ႈလႆႈၵုမ်ႇလူမ်ႈလႆႈ တႃႇတင်းမုင်ႉႁေႃ ႁိူၼ်းၼၼ်ႉသေ လႆႈတူၵ်းသုမ်းလူင်းတမ်ႇၵႂႃႇ တေႃႇၸၼ်ႉထၢၼ်ႈၸိုင်ႈမိူင်း ဢၼ်ၵႃႊပေႉၵူၼ်းမီးၼႂ်းႁိူၼ်း ပေႃးႁဵတ်း ၵၢၼ်ၵူႊၵေႃႉၵေႃႉ ၸင်ႇတေၸၢင်ႊလႆႈၵိၼ်တႃႇၶဝ်ႈမၢၼ်ႇၼၼ်ႉပႅတ်ႈယူႇယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းဢၢၼ်ႇႁူဝ်လၢၼ်ႉမၼ်း လႆႈဢွၵ်ႇ ၵႂႃႇၼွၵ်ႈ မိူင်းသေ ႁႃၵၢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်ပၼ်မိူင်းပိူၼ်ႈဝႆႉယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်လႆႈတႄႇၵႂၢမ်းၼမ်းႁူဝ်ၽိုၼ်မၼ်းယူႇၼင်ႇၼႆၼႆႉတႄႉ ယွၼ်ႉၵွပ်ႈၶႂ်ႈႁႂ်ႈႁူႉဝႃႈ- ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေပူၼ်ႉ လွတ်ႈလႆႈ ၸၢတ်ႈပၢၼ်ၸိုင်ႈမိူင်းဢၼ်လႆႈလူႉလႅဝ်ၵႂႃႇၼင်ႇၼႆၼႆႉ ဢၼ်ပဵၼ် ထၢၼ်ႈၵူၼ်းၸိူဝ်းပဵၼ်လုၵ်ႈႁဵၼ်းၶဝ် လႄႈ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၶဝ်၊ ၸၼ်ႉထၢၼ်ႈၸိူဝ်းၵူၼ်းမိူင်းၵူႊၸၼ်ႉၸၼ်ႉၶဝ် ဢၼ်ပဵၼ်ၸဝ်ႈတူၼ် ၸိူဝ်းၶႂ်ႈႁႂ်ႈၸိုင်ႈမိူင်း လႆႈပဵၼ်ၽွၼ်းလီၶဝ်၊ ၸဝ်ႈၽူႈႁတ်းငၢၼ်ၶဝ်၊ ၸဝ်ႈၸိူဝ်းႁူႉထိုင်လႅၼ်ႊဢွင်ႇပေႉၶဝ်၊ ၽူႈပွၺ်ႇၽႃႈၸင်ႈၵၼ်ႈလႆႈၶဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢွၼ်ၵၼ်ၶတ်းၸႂ်သႂ်ႇႁႅင်းၸိုၼ်ႇမႃႈတူင်ႉၼိုင်မႃးၵၼ်ဢိူဝ်ႈ။ ၸူဝ်ႊပၢၼ်ၼႆၵေႃႈ လႆႈလူႉလႅဝ်၊ ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈၽႅဝ်ထိုင်တီႈသုတ်းပၢႆ ၊ ပၢႆးမၢၵ်ႈမုၼ်းၶဝ်ၼႆၵေႃႈ လႆႈလူႉပႅတ်ႈ၊ ၵူၼ်းၸိူဝ်းမုင်ႉႁေႃႁိူၼ်းၶဝ်ၼႆၵေႃႈ လႆႈတုၵ်ႉယၢၵ်ႈၶၢၼ်ၸႂ်၊ မၢင်ႊၸိူဝ်းလႆႈပၢႆႊဢွၵ်ႇၵႂႃႇၼွၵ်ႈမိူင်း၊ လႆႈဢွၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ႁဵတ်းၼႆသေ ဢွၼ်ၵၼ်လႆႈပဵၼ်ယၢၵ်ႈယၢၼ်းၶၢၼ်ၸႂ် တူၵ်းၽၢၼ်တေႉတေႉၵၼ် ယူႇယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇၼၼ်ႉၼႆ ပေႃးဝႃႈပိူင်မီႈၽိင်ႈ မၢႆ(10) (ၵ)ၼႆ ဢၼ်သုင်သေပိူၼ်ႈထီႈသုတ်းၼႆႉ ၵွၺ်းပဵၼ်သၢမ်ပီႊ ဝၢႆးလင်မႃးတႄႉ တမ်းမၢႆတေႃႇတၢမ်ႇတၢႆလႂ်၊ ပၢၵ်ႇပီႊပၢႆလႂ်၊ ပီႊမၼ်း 60 လႂ်ၼႆသေ ပၼ်တၢမ်ႇထွင်ႇတၢမ်ႇငိုၼ်းမႃးဝႆႉယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တေႃႈပဵၼ်လုၵ်ႈႁဵၼ်းဢွၼ်ႇ ၵူၼ်းယိင်းၶဝ်ၼႆၵေႃႈ ဢဝ်ဝႆႉပဵင်းမိူၼ်ၼင်ႇၵူၼ်းၸၢႆးၶဝ်ၵႂႃႇသေယဝ်ႉ ပေႃးဝႃႈပဵၼ်လိူင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်ၾၢႆႇၵၢၼ်ပၢႆးမိူင်း ၼႆတႄႉ လႄႇပၼ်တၢမ်ႇထွင်ႇၶၢဝ်းယၢဝ်းၼမ်လၢႆမႃး ၼႆၵေႃႈ ပေႃးလႆႈဢၢမ်းဢဝ် ပေႃးဢမ်ႇယဝ်ႉလႆႈယဝ်ႉသႄႈ။

ၵမ်းၼႆႉၸင်ႇ ၶိုၼ်းတႅမ်ႈလွင်ႈဢၼ်ၶႂ်ႈဝႃႈၼၼ်ႉယဝ်ႉၼေႃႈ။ ၼၢႆးဢွင်ႇသၢၼ်းသူႉၵီႇ ႁူမ်ႈပႃးၽူႈဢွၼ်ႁူဝ် ပွတ်းထၢၼ်ႈၼိူဝ် ဢၼ်လႆႈဝႆႉႁႅင်းပွင်ႊဢႃႇၼႃႇပွင်မိူင်း ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉၼႆႉ (ဢၼ်ၸိူဝ်းၸွၼ်ၶီႇၸပ်းႁိူဝ်း၊ ၵွပ်ႈၸပ်း ၸွမ်းလေႃႉလႅင်၊ လႄႈလူၺ်းႁွမ်းၸွမ်းၵၢပ်ႈပၢၼ်ၶဝ်ဢမ်ႇပႃး)ၵေႃႉ ဢၼ်ဝႃႈလႆႈလွတ်ႈတင်း ၸဝ်ႈႁႅင်းပွင်ႊလူင်ၶဝ် တဵၵ်းတဵင်ႁဵတ်းႁၢႆႉမိူၵ်ႈသႂ်ႇဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ လႅပ်ႈဢမ်ႇၶႂ်ႈမီးယဝ်ႉသႄႈ။ ၵူၼ်းမိူင်းတင်းလၢႆၶဝ်ပတ်းပိုၼ်ႉၼႆၵေႃႈ ဢွၼ် ၵၼ်ၶဝ်ႈပွၺ်းတိုၵ်း တႃႇၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်တူဝ်ၵဝ်ႇၶဝ်ဝႆႉၵၼ်ယူႇ ဢွၼ်ၵၼ်ပၼ်ႁႅင်းဝႆႉၵၼ်ယူႇ။ ဢွၼ်ၵၼ်လွမ်ႉႁွပ်ႈ ၶႅပ်ႇၶၢင်ႈ ပၼ်မႃးၵၼ်ယူႇ။ တေႃႇၸိူဝ်းၽူႈၵေႃႉဢၼ် လွမ်ႉႁွပ်ႈၶႅပ်ႇၶၢင်ႈပၼ်ၶဝ်လႂ်၊ ၸိူဝ်းၸွၺ်ႈထႅမ်ပၼ်ႁႅင်း ၶဝ်လႂ်ၵေႃႈ ၸဝ်ႈႁႅင်းပွင်ႊသိုၵ်းၶဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇပၼ်ပွၺ်ႇလွတ်ႈမႃးသႄႈ။ လႆႈၶၢမ်ႇတၢင်းႁဵတ်းတေႃႇ ႁႂ်ႈၸူဝ်ႊပၢၼ်ၶဝ် ပေႃးလူႉၵႂႃႇၵွၼ်ႇယူႇယဝ်ႉ။ ဝမ်ႉတီႉဢဝ်လုၵ်ႈႁဵၼ်းၶဝ်လႂ်၊ ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ်ၵေႃႈ သူင်ႇႁႂ်ႈၽႅဝ်ၼႂ်းထိူၼ်ႇ၊ ၼႂ်းၼႃးသေလႂ်၊ ၾၢႆႇပၢႆးႁူႉမေႃပၺ်ႇၺႃႇၼႆၵေႃႈ ပဵၼ်ၵႂႃႇပၢႆးႁူႉမေႃပၺ်ႇၺႃႇ ဢၼ်လၵ်ႉတူၺ်း၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈပဵၼ်ၵႂႃႇ၊ ပၢႆး ပၺ်ႇၺႃႇ ဢၼ်ၸႂ်ႉၵိၼ်တိုၼ်းဢမ်ႇလႆႈယဝ်ႉၼၼ်ႉလႄႈ၊ ၵူၼ်းလႆႈႁပ်ႉၶူးလႆႈၽွၺ်ႉယဝ်ႉ ၵၢၼ်ငၢၼ်းဢမ်ႇမီး ၼႆၵေႃႈ လႆႈမီးမႃးပဵၼ်ဢၢၼ်ႇႁူဝ်မိုၼ်ႇႁူဝ်ႁဵင်မၼ်းဝႆႉယူႇ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၵူၺ်းၵႃႊ ၵူၼ်းမိူင်းၼႆႉ ၶႂ်ႈၽႅဝ်ထိုင်တီႈလႂ်ၽႅဝ် လုၵ်ႉတီႈၼၼ်ႉဢၼ်ၽႅဝ်ဝႆႉယူႇၼၼ်ႉသေ ဢွၼ်ၵၼ်ၶဝ်ႈပွၺ်း တိုၵ်းမႃးၵၼ် ယူႇယဝ်ႉ။ ပေႃးၽႅဝ်ၵႂႃႇၼွၵ်ႈမိူင်း ၊ တီႈတၢင်ႇမိူင်းၼႆၵေႃႈ ၼင်ႇဢၼ်တီႈလႆႈၽႅဝ်ဝႆႉၼၼ်ႉသေ ဢွၼ်ၵၼ် ၶဝ်ႈပွၺ်းတိုၵ်း တႃႇလႆႈလွင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်း၊ တႃႇပွၺ်ႇပၼ်ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၶဝ်လႄႈ တႃႇလႆႈလွင်ႈတီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႆႉၵၼ်ယူႇ။ ယွၼ်ႉၵွပ်ႈလွင်ႈၶဝ်ႈပွၺ်းတိုၵ်း တၢင်းၽၢႆႇတီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇ တင်းဢမ်ႇၽႃႈဢမ်ႇႁူၼ်လႄႈ ၵူၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ၵမ်းၼႆႉဢွၼ်ၵၼ်ၽႅဝ်ၵႂႃႇၸူဝ်ႊၸၢတ်ႈပၢၼ် ဢၼ်လႂ်လႂ်ယဝ်ႉလႃႇ။ တေႃႇၸင်ႇၼႆႉၵေႃႈ တေႃႈယင်းပႆႇလႆႈသုၼ်ႇ ၶဝ်ႈမိူင်းၶိုၼ်းၵွၼ်ႇၼၼ်ႉ ယင်းတိုၵ်ႉမီးဝႆႉယူႇတင်းၼမ်လူင် ၵွၼ်ႇယဝ်ႉ။ ပုၼ်ႈၽွၼ်းဢၼ်ၼႆႉ ၶုၼ်ၽွင်းလူင် ၾၢႆႇၵၢၼ်ၼွၵ်ႈမိူင်း ၊ ၸဝ်ႈတူၼ်လူင်ၽူႈၵိူဝ်းၵုမ်ၸိုင်ႈမိူင်းၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ တူဝ်မၼ်းယိပ်းဝႆႉၼႆ လႆႈႁူႉၼင်ႇၼႆ။ ၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ လွင်ႈတႃႇႁႂ်ႈပဵၼ်မႃးလႆႈ ၸိုင်ႈမိူင်းတီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇလႂ်၊ ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၼႂ်းၸုမ်းၾၢႆႇပႃႇတီႇ တီႇမူဝ်ႇၶရေႇ သီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (ၶိူဝ်းမၢၼ်ႊ) ၼၼ်ႉလႂ်၊ တႃႇႁႂ်ႈၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၵူၼ်းမိူင်းပေႉလႆႈ ၼႂ်းပၢင်ပွၺ်းလိူၵ်ႈတင်ႈ ၼၼ်ႉလႂ်၊ ၼင်ႇဢၼ်ၶဝ်မီးလႆႈဢဵၼ်ႁႅင်းတူဝ်ၵဝ်ႇၶဝ်ၼၼ်ႉ ဢွၼ်ၵၼ်ဢွမ်ႇလွမ်ႈႁွမ်းသၢင်ႈပၼ်မႃး ၼင်ႇၵူၼ်းၸိူဝ်း ၽၢႆႇသိုဝ်ႇ ၶၢဝ်ႇၶဝ်လႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉၼႆ သၢႆငၢႆငဝ်းလၢႆးၶဝ်လူး ပဵၼ်မီးဝႆႉၸိူဝ်ႉႁိုဝ်ယဝ်ႉလႃႇ။ တေႃႇထိုင်ၸင်ႇၼႆႉ ဢၼ်လူင်ပွင်ႊၸိုင်ႈၶဝ် တၢင်ႇမၢပ်ႇသႂ်ႇဝႆႉၼႆႉ မီးပဵၼ် 66 မူးလိူင်ႈသေယဝ်ႉ ဢၼ်လႆႈယူႇၼႂ်းၶွၵ်ႈတူၵ်းထွင်ႇဝႆႉၶဝ်ၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇၵႃႊ 10 -မူးလိူင်ႈယဝ်ႉၼႆ လႆႁူႉဝႆႉၼင်ႇၼႆ။ ၽူႈတူၵ်းၶွၵ်ႈလူၺ်ႈၵၢၼ်မၢႆးမိူင်း ဢၼ်ထုၵ်ႇလီႈလႆႈပွၺ်ႇပၼ်ယဝ်ႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၼႆၵေႃႈ တိုၵ်ႉၵိုတ်းမီးဝႆႉတင်းၼမ်ၵွၼ်ႇၼႆ လႆႈႁူႉဝႆႉၼင်ႇၼႆ။ ဢၼ်ၺွပ်းဝႆႉသေ တိုၵ်ႉတၢင်ႇထိုင်လုမ်းဝႆႉၼႆၵေႃႈ မီး တင်းၼမ်လူင်ယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၵႃႊၸိူဝ်းၼႆႉၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းႁဵၼ်းၵၢၼ် ၸဝ်ႈႁႆႊၸဝ်ႈၼႃး၊ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁူင်းႁဵၼ်းၶဝ်၊ ၽူႈတၢင်ၼႃႈၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။

ပေႃးၼႆ လူင်ပွင်ႊၸိုင်ႈတီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇႁဵတ်းသင်ယူႇလႃႇ။ တေလႆႈသိုပ်ႇႁၼ် တေႁဵတ်းသင်ယူႇ လႃႇပေႃးဝႃႈ ၼႆ ၼင်ႇဢၼ်သၢင်ႇထုၵ်ႇၼၼ်ႉ ၊ တေတမ်းမူႇပိူင် ၼင်ႇဢၼ်သၢင်ႇထုၵ်ႇသေဢိူဝ်ႈ။ တေၶတ်းၸႂ်သႂ်ႇႁႅင်းမႄးလီၵၼ် ႁႂ်ႈတေႃႇၼႃႈၸမ်ၸႂ်ၵၼ်မႃးလႆႈလိူဝ်တိူဝ်း တေႃႇၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၾၢႆႇသိုၵ်း ၸိူဝ်းၸင်ႇၼႆႉၶဝ်၊ ၸိူဝ်းၸဝ်ႈႁႅင်းပွင်ႊသိုၵ်း ၵဝ်ႇၵဝ်ႇၶဝ်ဢိူဝ်ႈ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ပေႃးလႆႈႁၼ်ယူႇတင်းထၢင်ႇၸႅင်ႈလီငၢမ်း ယူႇယဝ်ႉ။ ႁွင်ႉၵေႃႈႁွင်ႉပၢဝ်ႇသဵင်မႃးဝႆႉယူႇ ယဝ်ႉလူး။ တႃႇႁႂ်ႈပဵၼ်လီၶိုၼ်းမႅၼ်ႈၵၼ်ၶိုၼ်းၼၼ်ႉၼႃႇ။ ပေႃးၼႆ ဢၼ်လွင်ႈၼႆႉလူး ပေႃးထိုင်တီႈဢွင်ႇမၢၼ် ဝႆႉၵႃႊႁိုဝ်ယဝ်ႉလႃႇ ပေႃးဝႃႈၼႆ ယင်းပႆႇၸၢင်ႊႁၼ်လႆႈ ဢၼ်ႁူႉၸႅင်းပွင်ႇငၢႆႈလႆႈသင်ၵွၼ်ႇ သေယဝ်ႉ ၵုမ်ႇပဵၼ်ဝႆႉၸၼ်ႉ ထၢၼ်ႈ ဢၼ်တိုၵ်ႉၶၢတ်ႈလၢမ်းဢဝ် ဢၼ်လႆႈပႂ်ႉထႃႈတူၺ်းၸွမ်းဝႆႉယူႇၵွၼ်ႇၼၼ်ႉ ပႆႇလွတ်ႈလႆႈ၊ ပႆႇၶိုၼ်ႈလႆႈၵွၼ်ႇၼႆ လႆႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းႁၼ်မႅၼ်ႈၼင်ႇၼႆ။ ၾၢႆႇပၢႆးမၢၵ်ႈမုၼ်းၼႆၵေႃႈ ၵုမ်ႇလႆႈၶတ်းၸႂ်ဝႆႉ တႃႇႁႂ်ႈလႆႈထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၵၼ်လႆႈ တင်းၸဝ်ႈႁုပ်ႈဢဝ်ယွတ်ႈ (ၶရူဝ်ႇၼီႇ ဢၼ်တိုၵ်းသူၼ်းဝႆႉဝႃႈ ႁႂ်ႈဢွၼ်ၵၼ်မႄးႁွင်ႉဝႃႈပဵၼ် တၢႆႈၵွၼ်း၊ ၸဝ်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်း တိုၼ်းလၢင်းႁႅင်းလူင်လႆႈ) ၶဝ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉဝႆႉယူႇၵွၺ်းၼႆ လႆႈၶိုၼ်းႁၼ်ၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ။ ၼႆႉၵေႃႈ လႆႈဝႃႈတေႃႉတႄႉ ဢွၼ်ႇလႆႈတၢင်းဢွင်ႇမၢၼ်ၽွင်ႈသေယဝ်ႉ ပေႃးပၢႆးမၢၵ်ႈမုၼ်းတီႈတေႉ တႃႇၸိုင်ႈမိူင်းမႃးၼႆ သမ်ႉ ပႆႇလႆႈႁၼ်တၢင်းၶိုၼ်ႈ ယႂ်ႇသင်တေႉသေ ၵုမ်ႇပဵၼ်ၵႃႊၶၼ်ၶူဝ်းၵုၼ်ႇၶဝ်ၶိုၼ်ႈမႃးဝႆႉယူႇၼၼ်ႉၵွၺ်းယဝ်ႉ။ ဢၼ်လူင်းၵႃႇတေႉသမ်ႉ ဢမ်ႇမီးသႄႈ။ ၶွၼ်ႇငိုၼ်းၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇၵဵပ်းတႃႇလွင်ႈၼႆႉ။ ၵေႃႇၵၢႆႇပၼ်ႁိူၼ်းတိူၵ်ႈဢွၼ်ႇၽွင်ႈသေၵေႃႈ သမ်ႉပႆႇပဵၼ်ၵုမ်ႇ ထူၼ်ႈၵွၼ်ႇ။ ပေႃးၽၢႆႇပႃႈပၢႆးယူႇလီၼႆၵေႃႈ ၵူၼ်းၸိူဝ်းၽၢၼ်ၶဝ် ဢမ်ႇၸၢင်ႊႁဵတ်းႁိုဝ်ယိုၼ်းမိုဝ်းၶိုတ်းလႆႈယဝ်ႉ။ တီႈႁူင်းယႃၼႆၵေႃႈ ယႃႈယႃဢမ်ႇၵုမ်ႇထူၼ်ႈ၊ ၼင်ႇၼႆ ပေႃးဝႃႈဢမ်ႇပၼ်ငိုၼ်းလႆႈၼႆၵေႃႈ သမ်ႉမီးတၢင်းၶွင်ႈၶမ်ယူႇယဝ်ႉ။ ၽၢႆႇပိူင်မီႈၽိင်ႈမိူင်းသုမ်ႇႁူမ်ႇငမ်းလူမ်ႈပၼ်ၼၼ်ႉၼႆၵေႃႈ ပေႃးၶႂ်ႈပဵၼ်ဢၼ်လီၶူဝ်ယွၺ်ႊဢဵၼ်ႈလူင်ဝႆႉ သေပိူၼ်ႈထီႈသုတ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တိုၵ်ႉၵုမ်ႇပဵၼ်ပၢင်ပွၺ်းလူင်ၶႄႉသဵင်ႇၵၼ် ၾၢႆႇၵိၼ်သူးၵိၼ်လၢပ်ႈလူင်ဝႆႉ တင်း ၶိုင်သၢင်ႈႁဵတ်းပဵၼ်ဝႆႉယူႇၵိုၼ်ႉၵိုၼ်ႉႁိုၼ်ႇႁိုၼ်ႇ တိုၵ်ႉလီဝႆႉယူႇၵွၼ်ႇဢိူဝ်ႈ။ ပေႃးတေမႃးႁုပ်ႈသေလၢတ်ႈတႄႉ ယွၼ်ႉၵွပ်ႈ ပႆႇဢွၼ်ၵၼ်မႃႈဢွၵ်ႇပူၼ်ႉလွတ်ႈလႆႈ ၼႂ်းၸူဝ်ႊၸၢတ်ႈပၢၼ် ဢၼ်ပဵၼ်ယူင်ႉၶူင်းၸၢၵ်ႈလူင် ပၢႆးၽွင်းပွင်ႊ (ဢုပ်ႉပိူင်ႇ) လူႉ၊ ၵၢၼ်ငိုၼ်းႁူဝ်လိူၼ်သမ်ႉဢမ်ႇၵုမ်ႇၵိၼ်ပေႃးယႅမ်ႉသင် ဢၼ်သမ်ႉလႆႈၶၢမ်ႇတၢင်းယႃႉလူႉဝႆႉ ၾၢႆႇပိူင်မီႈ၊ ၾၢႆႇၽိင်ႈ ထမ်း၊ ၾၢႆႇ ၽူႈတၢင်ၼႃႈ ဢၼ်လူႉဢၼ်လူႉယွၵ်းၶဝ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉဝႆႉလႄႈဢိူဝ်ႈ။ တင်းသဵင်ႈသဵင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ဝႆႉၼင်ႇၼႆ ယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။ မိူဝ်ႈလူင်ႈပွင်ႊၸိုင်ႈၼူၵ်ႉလႅင် ၸင်ႇႁႃၶိုၼ်ႈမႃးၼၼ်ႉ လဵပ်ႈသၢင်ႇလွင်ႈၵိၼ်လၢပ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ၶႂ်ႈယင်ႉၵိုတ်းၵႂႃႇ ပႅတ်ႈ တၢင်းတူင်ႉတူဝ်ဢွၼ်ႇၶဝ် ၸူဝ်ႊၶၢဝ်းဢီႈယူႇဢိူဝ်ႈ။ ၵမ်းဢွၼ်ႇၼိူၵ်ႈၵွၺ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵမ်းၼႆႉၼႆၵေႃႈ တင်း တႅၵ်ႇတႅၵ်ႇလႅင်းလႅင်းသေမဵဝ်းၼိူင်ႈ၊ တင်းတဵတ်ႇတဵတ်ႇသၢင်ႇလပ်ႉဢွၼ်ႇသေၵေႃႈ သမ်ႉမဵဝ်းၼိူင်ႈ မိူၼ်မိူဝ်ႈၵဝ်ႇၵွၺ်း ၼင်ႇၵဝ်ႇ ယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။ ၵႃႊၶၼ်လႆႈပၼ်မွၼ်မၼ်း တိူဝ်းယႂ်ႇလိူဝ်မႃးဢိူဝ်ႈ။ ယူင်ႉသၢင်ႈၶူင်းၸၢၵ်ႈပၢႆးၽွင်းပွင်ႊ(ဢုပ်ႉပိူင်ႇ) ၼႆၵေႃႈ မိူၼ်(ပဵၼ်)ၼင်ႇဢၼ်လဝ်ႇလူင် မိူဝ်ႈၼၼ်ႉၵွၺ်းယူႇယဝ်ႉ။ ႁွင်ႈၵၢၼ်ၵူႊၾၢႆႇၾၢႆႇၼႆၵေႃႈ ၵူၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ၵူၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉၵွၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ၊ ပိူင်ၸိူဝ်းၼႆႉ မူႇၸိူဝ်းၼႆႉၵွၺ်း ၼင်ႇၵဝ်ႇယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းၸိူဝ်းၼုင်ႈၶူဝ်းတုၺ်ႇ ႁူမ်ႈပႃးၵူၼ်းၸိူဝ်းပုတ်ႈလၢႆႊ ၶူဝ်းတုၺ်ႇဝႆႉၶဝ်ၼႆၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်သိုပ်ႇပူၵ်းၽႅၼ်ၸွမ်ပိဝ် လိူင်ႈဢွင်ႇပေႉၶဝ်ဝႆႉယူႇ ၽၢႆႇတႂ်ႈလွင်ႈႁူပ်ႉထူပ်းမႄးၵၼ်လီၶိုၼ်းၼၼ်ႉဝႆႉယူႇတႃႇသေႇယူႇဢိူဝ်ႈ။ ဢွၼ်ၵၼ်ႁွမ်းၵၼ်သေၵိၼ်၊ ဢွၼ်ၵၼ်မႅင်ႇ ၵၼ်သေၵိၼ်၊ ဢွၼ်ၵၼ်ၶဝ်ႈၵိူင်ႈၵၼ်သေၵိၼ်၊ ၽၢႆႇၼိူဝ်လႄႈၽၢႆႇတႂ်ႈ ဢွၼ်ၵၼ်ၾႃၽိူဝ်းၵၼ်၊ ဢဝ်ၶၢပ်ႈၵၼ် တူၺ်းထိုင်ႈပၼ်ၵၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ တိုၵ်ႉမီးဝႆႉယူႇၵွၼ်ႇဢိူဝ်ႈ။ ၵူၼ်းမၼ်းၵေႃႈႁႂ်ႈၸိုဝ်ႈၸႂ်ႈ၊ ဢွင်ႈတီႈမၼ်းၵေႃႈ ႁႂ်ႈမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ယင်းပႆႇပႃႈမီးၸမ် တိုၵ်ႉၵႆဝႆႉယူႇၵွၼ်ႇဢိူဝ်ႈ။ ၵူၼ်းမၼ်းၵေႃႈႁႂ်ႈၸိုဝ်ႈၸႂ်ႈ ဢွင်ႈတီႈမၼ်းၵေႃႈႁႂ်ႈမၢၼ်ႇ မႅၼ်ႈဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ယင်းပႆႇပႃႈမႃးၸမ် တိုၵ်ႉၵႆဝႆႉယူႇၵွၼ်ႇဢိူဝ်ႈ။ ပိူင်လူင်မၼ်းတႄႉ ပဵၼ်လွင်ႈတႃႇလႆႈၵိၼ်၊ လႆႈၼုင်ႈ လႄႈ လႆႈယူႇၵႂႃႇၼၼ်ႉ ၵွၺ်းယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။ လူဝ်ႇႁႂ်ႈပၢႆႈမၢၵ်ႈမုၼ်း ၶိုၼ်းၶိုၼ်ႈမႃးသေယဝ်ႉ ႁႂ်ႈၵႃႊၶၼ်ၶူဝ်းၵုၼ်ႇၶဝ် ၶိုၼ်းလူင်းၵႂႃႇ ၼၼ်ႉ ၵွၺ်းယဝ်ႉ။ ၸင်ႇၼႆႉတႄႉ ပိူင်လူင်မၼ်း ပဵၼ်ဢၼ်ၼႆႉယဝ်ႉ။

ဢဝ်တင်းလိၵ်ႈပိုတ်ႇဢွၼ်ႇၼႆႉသေ ဢၼ်ၶႂ်ႈတၢင်ႇၶႆႊၼႄၸုမ်းလူင်ပွင်ႊၸိုင်ႈၽူႈၵိူဝ်းၵုမ်လူင်ၸိုင်ႈမိူင်း ႁူမ်ႈ ပႃးတင်း ၸဝ်ႈၸွမ်ၸိုင်ႈလူင်ၶဝ်တႄႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈတေႃႇၼႃႈသေတူၺ်းတေႃႇမၢၼ်ႈမိူင်းသေယဝ်ႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈပၼ် တေႃႇၼႃႈ တူၺ်းတေႃႇၵူၼ်းမိူင်းဢိူဝ်ႈ၊ ၵၢၼ်ငၢၼ်းတႃႇႁဵတ်းသၢင်ႈၼႆၵေႃႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပၼ်ထိုင်ယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။ ၽွင်းၶၢဝ်းယၢမ်း မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ဢၼ်လႆႈပဵၼ်တၢင်းတုၵ်ႉယၢၵ်ႈၶၢၼ်ၸႂ်ဝႆႉသေပိူၼ်ႈထီႈသုတ်းတႄႉ ပဵၼ်ၸိူဝ်းထၢၼ်ႈၵူၼ်းၸိူဝ်းၵူၼ်း ၽၢၼ် ၶဝ်ဢိူဝ်ႈ။ လုၵ်ႈႁဵၼ်းဢွၼ်ႇႁူင်းႁဵၼ်းၶဝ်ဢိူဝ်ႈ။ ၵူၼ်းၸိူဝ်းလႆႈႁပ်ႉၶူးယဝ်ႉသေဢမ်ႇမီးၵၢၼ်သင်ၼၼ်ႉဢိူဝ်ႈ။ ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢမ်ႇၶႂ်ႈၵႂႃႇထိုင်ၼွၵ်ႈမိူင်းတၢင်ႇမိူင်းသေၵေႃႈ သမ်ႉလႆႈဢွၵ်ႇၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ်ဝႆႉယူႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉလႂ်ဢိူဝ်ႈ။ ၵူၼ်း ၸိူဝ်းလႆႈၶၢမ်ႇတၢမ်ႇၽေးၶဵၼ်ယႃႈမဝ်းၵမ်ႊဝႆႉၶဝ်ၼၼ်ႉလႂ်ဢိူဝ်ႈ။ ၵူၼ်းႁၢပ်ႇၵၢၼ် ၸိူဝ်းလႆႈငိုၼ်းႁူဝ်လိူၼ်ဢေႇၶဝ် ၼၼ်ႉလႂ်ဢိူဝ်ႈ။ တေလႆႈတူၺ်းတေႃႇၼႃႈတႃၵူၼ်းၸိူဝ်းႁၢပ်ႇသၢင်ႈဝႆႉ ၼႃႈၵၢၼ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းယႂ်ႇလူင်သေယဝ်ႉ သမ်ႉ ၵွၺ်းလႆႈငိုၼ်းႁူဝ်လိူၼ်ဢမ်ႇၵုမ်ႇဢမ်ႇထူၼ်ႈဝႆႉ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၶဝ်လႂ်ၵွၼ်ႇယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။ ၵမ်းၼႆႉတႄႉ ၽႅဝ်ဝႆႉၶၢဝ်းယၢမ်း ဢၼ် ထုၵ်ႇလီတူၺ်းပၼ်တေႃႇၸိူဝ်းၶဝ် ၵမ်းၼိူင်ႈဢွၼ်ႇၵွၺ်းၵေႃႈလီ ၊ ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢၼ်ပဵၼ်ၽၢႆႇပႃႈၸိူဝ်း ၶႂ်ႈလႆႈ ယူႇပႃႇတီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉ မိူၼ်ၼင်ႇၸိူဝ်းလႆႈတူၵ်းၶွၵ်ႈၶမ်ထွင်ႇ ယွၼ်ႉၵွပ်ႈပၢႆးမိူင်းဝႆႉၶဝ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ လႆႈဢွၵ်ႇလွတ်ႈမႃး ၼၼ်ႉလႂ်၊ ၸုမ်းၸိူဝ်းၾၢႆႇသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၶဝ်၊ ၸိူဝ်းၵၢၼ်ၾၢႆႇၶၢဝ်ႇၶဝ် ဢၼ်ဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈၸွၺ်ႈ ထႅမ်ပၼ်မႃးတင်းႁူမ်ႈႁူမ်ႈႁွမ်းႁွမ်း တေႃႇထိုင်ႁႂ်ႈသမ်ႉလႆႈပၢႆႇပၢၵ်ႈပႅတ်ႈသေ ပၵ်းပိူင်ၸဝ်ႈႁႅင်းပွင်ႊသိုၵ်း၊ လူင်ပွင်ႊ ၸိုင်ႈတီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇဢၼ်ၼိူင်ႈ ပေႃးၶိုၼ်ႈပဵၼ်မႃးလႆႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ လီလႆႈဝၢႆႇၼႃႈတူၺ်း ၶိုင်ပၼ်ၵမ်းၼိူင်ႈ ယူႇယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။ ပွင်ႇဝႃႈ ထုၵ်ႇလီလႆႈႁဵတ်းသၢင်ႈ လွင်ႈဢွမ်ႇလွမ်ႈၽွမ်ႉပဵၼ်ၵၼ်ၼႂ်းမိူင်း တႃႇတင်းသဵင်ႈ တင်းၽႅၼ် ၵၢၼ်ယႂ်ႇလူင်တေႉၼၼ်ႉယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။ ၼင်ႇႁိုဝ်ၾၢႆႇပၢႆးမၢၵ်ႈမုၼ်း တေၸၢင်ႊၶိုၼ်ႈယႂ်ႇလႆႈမႃး တင်းႁုင်ႈႁႅင်းၼၼ်ႉၵေႃႈ တေလႆႈဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်းယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။ ၵႃႊၶၼ်ၵုၼ်ႇသိၼ်ၶဝ်ၼႆၵေႃႈ တေလႆႈႁႂ်ႈလူင်းမႃးယူႇယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။ လၢႆးတၢင်း လတ်းဢၼ်ၶိုၼ်ႈတိူဝ်းပၼ်ငိုၼ်းႁူဝ်လိူၼ်ၼၼ်ႉတႄႉ ၶႂ်ႈပဵၼ်ၵၢပ်ႈပၢၼ်လႂ်ၵေႃႈလီ ဢမ်ႇတွၼ်ႉလႆႈတၢင်းဢွင်ႇမၢၼ်မႃး သေပွၵ်ႈသႄႈ။ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈၶၼ် ၵုၼ်ႇၶဝ် ယုၵ်ႉၶိုၼ်ႈမႃးတင်းႁႅင်းသေ ပၼ်ယၢၵ်ႈလိူဝ်ထႅင်ႈၵွၺ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။

မိူဝ်ႈပႆႇပေႃးႁိုင်သင်ၼၼ်ႉ တပ်ႉသိုၵ်းမိူင်းၼႆႉ ႁုပ်ႈယိုတ်းပၼ်ၶိုၼ်းလိူင်ႈမူး ဢၼ်ၸိူဝ်းၶဝ်လႆႈ တၢင်ႇမၢပ်ႇထိုင် လုမ်းဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉတင်းသဵင်ႈယူႇယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းၵူႊၵေႃႉ ပေႃးၶႂ်ႈဢၢမ်းၵႂႃႇသေယဝ်ႉ ဢွၼ်ၵၼ်ပဵၼ်ၸူမ်းၸွမ်းၵၼ် ၼၼ်ႉၼႃႇ။ ၵုင်ႇသၢင်ႈသဝ်း(သိၵ်ႈၶႃႇ) တပ်ႉသိုၵ်းမိူင်းၼႆၵေႃႈ ၶိုၼ်းမႄးယုၵ်ႉၶိုၼ်ႈမႃးဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်ၸိူဝ်း ၵူၼ်းၾၢႆႇသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၶဝ် လႆႈလွတ်ႈဢွၵ်ႇမႃးၼၼ်ႉတႄႉ လႆႈပဵၼ်ဢၼ်လီၸူမ်းသိူဝ်းသေပိူၼ်ႈသုတ်း ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈဝႃႈၾၢႆႇသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇငၢဝ်းဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်သၼ်လင်လူင်မၢႆထီႈသီႇ တႃႇမၢၼ်ႈမိူင်းလႄႈယဝ်ႉ။ ပေႃးတၵ်းဝႃႈ တေပႆၸွမ်းသၢႆသဵၼ်ႈတၢင်း ပၵ်းပိူင်တီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇတေႉယဝ်ႉၼႆ တၵ်းတေလႆႈဢွၼ်ၵၼ်ယုၵ်ႉလဝ်ပၼ် သုၼ်ႇလွတ်ႈ လႅဝ်းၾၢႆႇသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇငၢဝ်းဢိူဝ်ႈ။ တေလႆႈဢွၼ်ၵၼ်ၵႅတ်ႇၵင်ႈပၼ်ၵွၼ်ႇဢိူဝ်ႈ။ လွင်ႈဢၼ်ၵူၼ်းႁဝ်းပဵၼ် ဢၼ်ဢမ်ႇ ႁၢၼ်ႉၸႂ်တေႃႇၼိူဝ် တပ်ႉသိုၵ်းမိူင်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢဝ်ယူပ်ႈလူင်းၵႂႃႇပႅတ်ႈၵမ်းလဵဝ်လူင်သေယဝ်ႉ ပေႃးၵပ်းၵၢႆႇတင်း ၾၢႆႇၶၢဝ်ႇသိုဝ်ႇၶဝ်မႃးၼႆ ဢွၼ်ၵၼ်ပဵၼ်ႁပ်းသူပ်းၵႂႃႇပႅတ်ႈသဵင်ႈၼၼ်ႉ ယၢမ်ႈပဵၼ်မႃးယူႇဢိူဝ်ႈ။ တေႃႈတပ်ႉသိုၵ်းၶဝ် တင်းႁဵတ်းပဵၼ်လႆႈယူႇလူင်၊ ၸုမ်းၾၢႆႇပၢႆးမိူင်း ဢၼ်ပဵၼ်ပႃႇတီႇၶဝ် ဢၼ်လႆႈၶၢမ်ႇယၢၵ်ႈ ပဵၼ်တုၵ်ႉမႃးတင်းၵူၼ်းမိူင်း ၶဝ်ၼင်ႇၵၼ်ၼၼ်ႉ လူင်ပွင်ႊၸိုင်ႈၼႆၵေႃႈပဵၼ် သမ်ႉပၢႆပဵၼ်လူင်ပွင်ႊ ၸိုင်ႈၽၢႆႇၵူၼ်းမိူင်း ဢၼ်ဝႃႈတေမီးယူႇၸွမ်း ၵူၼ်းမိူင်းဝႆႉယူႇတႃႇသေႇသေ ပၢႆပဵၼ်ဝႆႉ ဢၼ်ပၼ်ဝႆႉၵႂၢမ်းမၼ်ႈ(ၵတီႉ) ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းဝႆႉယဝ်ႉၼၼ်ႉ ထုၵ်ႇလီလႆႈသိုပ်ႇ ႁဵတ်းသၢင်ႈ တင်းသႂ်ႇဢဵၼ်သႂ်ႇႁႅင်းတေႃႇ ၵၢၼ်ၸိူဝ်းဢၼ်ထုၵ်ႇလႆႈႁဵတ်းလႆႈသၢင်ႈၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းမိူင်းတင်းလၢႆ တႄႉ ႁူႉလဵပ်ႈလွၺ်ႉ တေသိုပ်ႇၵမ်ႉထႅမ်ႁွမ်းလွမ်ႈဝႆႉယူႇဢမ်ႇႁၢင်ႉယဝ်ႉ။ ပိူင်ၼၵ်ႉလူင်မၼ်းတႄႉ ၼင်ႇႁိုဝ်ၾၢႆႇပၢႆး မၢၵ်ႈမုၼ်း ပေႃးတေၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၼၼ်ႉ သႂ်ႇႁႅင်းႁိပ်ႈႁဵတ်းလႄႈ။ တႃႇႁႂ်ႈၾၢႆႇထမ်းတြႃးၽိင်ႈမိူင်း မီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈပၼ် ၼၼ်ႉၵေႃႈ ပၼ်တီႈယူႇတၼ်းႁဵင်း ႁႂ်ႈၵူၼ်းၽူႈလီ၊ ၽူႈၵတ်ႉၶႅၼ်ႇၶဝ် ႁႂ်ႈမႅၼ်ႈတီႈၸိုဝ်ႈၸႂ်ႈမၼ်းသေ လႄႈ။

တင်းသိုပ်ႇသိုပ်ႈၵႂႃႇၵမ်းလဵဝ်သေ ဢၼ်ၶႂ်ႈတၢင်ႇၶႆႊၼႄပၼ်ၼၼ်ႉတႄႉ ယူတ်းလူတ်းပၼ် လိူင်ႈမူး ၸိူဝ်းဢၼ်လႆႈထၢင်ႇထိူမ်မၢပ်ႇသႂ်ႇတေႃႇတီႈၼိူဝ်ၵူၼ်းၸိူဝ်းၾၢႆႇသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇသိုဝ်ႇငၢဝ်းၶဝ်ၼၼ်ႉပၼ် သေလႄႈ။ တေႃႇဢၼ်ၸိူဝ်းလႆႈဢွၵ်ႇၵႂႃႇမီးဝႆႉတီႈၼွၵ်ႈမိူင်းဢိုၼ်ႇ ဢၼ်ၵွပ်ႈလွင်ႈတၢင်းၵူႊလၢႆလၢႆမဵဝ်းသေ ပိူင်လူင်မၼ်း ၵွပ်ႈလွင်ႈတၢင်းၵၢၼ်ၾၢႆႇပၢႆးမိူင်းသေယဝ်ႉ လႆႈဢွၵ်ႇၵႂႃႇဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉ၊ ဢၼ်သမ်ႉ ပဵၼ်ဝႆႉ ၽူႈၵေႃႉပႆႇလႆႈ သုၼ်ႇၶဝ်ႈလႆႈၶိုၼ်းမိူင်းတူဝ်ၵဝ်ႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉၼႆႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပၼ်ၶႂၢင်ႉ တႃႇပွၵ်ႈမႃးလႆႈ ၶိုၼ်းတၵ်းဢူၵ်းမိူင်းမႄႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေႃႇၸူဝ်ႊယူႇယဝ်ႉ။ ၶိုၼ်းႁုပ်ႈသိမ်းပၼ်လိူင်ႈမူး ဢၼ်ၸိူဝ်းလႆႈ တၢင်းမၢပ်ႇထိုင်တေႃႇၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၶဝ်၊ လုၵ်ႈႁဵၼ်းၶဝ်၊ ၸဝ်ႈႁႆႊၸဝ်ႈၼႃးၶဝ်ဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉၶႃႈလႄႈ။ လူတ်းသိမ်းပၼ်လိူင်ႈမူးဢၼ်လႆႈတၢင်ႇမၢပ်ႇထိူမ်သႂ်ႇ တေႃႇ ၽူႈတၢင်ၼႃႈၶဝ် တင်းလွင်ႈတၢင်းပိူင်ႈၽိတ်း ဢၼ်လႆႈဝႃႈၽိတ်းမႅၼ်ႈမႃးယွၼ်ႉ လွင်ႈပွင်ႇၸႂ်ပိူင်ႈ ယွၼ်ႉၵွပ်ႈလႆႈလၢတ်ႈတႃႇၽွၼ်းပၢင်ႈၽၢႆႇၵူၼ်းထင်ႉမၢပ်ႇလႄႈ ၽူႈတွၼ်ႇၽိင်ႈထတ်းသိၼ်ၶဝ် ၼႂ်းၵႄႈ ၵူတ်ႇထတ်း တေႃႇလွင်ႈမူး တင်းၸႂ်သိုဝ်ႈယူဝ်းတီႈ ထတ်းတေႃႇလိူင်ႈၵၢၼ်ပၢႆးမိူင်း မိူဝ်ႈတီႈလႅၼ်ႊၶႂၢင်ႇလုမ်းၽိင်ႈၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉၶဝ်လႂ်ယဝ်ႉ။ တေႃႇၽူႈတၢင်ၼႃႈ ၸိူဝ်းဢၼ်လႆႈၶၢမ်ႇသိမ်းဝႆႉဝႂ်ႊသုၼ်ႇသၢင်ႈၶဝ် ယွၼ်ႉၵွပ်ႈၸဝ်ႈႁႅင်း ပွင်ႊသိုၵ်းၶဝ် တၢင်ႇတၢင်းမၢပ်ႇထိူမ်သႂ်ႇသေယဝ်ႉ လႆႈၺႃးၶေႃႈမၢပ်ႇသႂ်ႇပၢႆးၵၢၼ်မိူင်းဝႆႉ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပၼ်ၶိုၼ်း ဝႂ်ႊသုၼ်ႇသၢင်ႈၶဝ်။ ပိူင်မီႈသၢင်ႈၾၢႆႇၸုမ်းၵွင်ႇသလ်ႇၽူႈတၢင်ၼႃႈ (ၿႃးၵွင်ႇသလ်ႇဢႅၵ်ႉ) ဢၼ်ၸဝ်ႈႁႅင်း ပွင်ႊသိုၵ်းၶဝ် လႆႈယႃႉလူႉပႅတ်ႈဝႆႉၼၼ်ႉ ၶိုၼ်းလႄႈ ဝႆႉပၼ်ၼင်ႇပိူင်ၵဝ်ႇမိူဝ်ႈပိုင်းသေယဝ်ႉ ၶိုၼ်းမႄးပူၵ်းသိုဝ်ႈပၼ်သေၵမ်း။ တေႃႇၵူၼ်းၸိူဝ်းလႆႈတူၵ်းၶွၵ်ႈၵႂႃႇယွၼ်ႉပၢႆးမိူင်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉၼႆၵေႃႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၶိုၼ်းမႄးပွၺ်ႇပၼ်သေၵမ်းၼႆ ၶႂ်ႈတုၵ်းယွၼ်း ၼင်ႇလိူင်ႈၽုတ်းၶိုဝ်ႉမႃးၵမ်းသိုဝ်ႈၼၼ်ႉယူႇဢေႃႈ။ ၼွၵ်ႈသေၼႆႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈဝၢႆႇၼႃႈၸူးတေႃႇၵူၼ်းမိူင်းသေယဝ်ႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ်ၼင်ႇဝၢႆႇမုင်ႈတူၺ်းတေႃႇ ၵူၼ်းမိူင်း ဢၼ်ၸိူဝ်းလႆႈပွၺ်ႇၽႃႈၶၢမ်ႇတုၵ်ႉယၢၵ်ႈမႃးၼမ်လၢႆ ယွၼ်ႉၶႂ်ႈလႆႈ တီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇယဝ်ႉၼၼ်ႉလႄႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပၼ် ၶိုၼ်းတၢင်းမုင်ႈမွင်းတေႃႇၵူၼ်းမိူင်း တႃႇၼႂ်းၶၢဝ်းဝၼ်းမိူဝ်းၼႃႈၼႆႉယူႇဢိူဝ်ႈ။ ႁူမ်ႊဝႃႈ လႆႈႁပ်ႉတွၼ်ႈတေႃႇ လွင်ႈပွၺ်ႇ လွတ်ႈပၼ် ႁႂ်ႈလႆႈသုၼ်ႇငမ်းယဵၼ်ယဝ်ႉသေတႃႉ မၼ်းယင်းပႆႇတဵမ် ထူၼ်ႈတေႉၵွၼ်ႇၼႆ ယုမ်ႇႁၼ်မႅၼ်ႈၼင်ႇၼႆ။ တေလႆႈႁဵတ်းသၢင်ႈထႅင်ႈတင်းၼမ်လူင် ထႅင်ႈၵွၼ်ႇဢိူဝ်ႈ။

ၶၢဝ်းတၢင်းဝၼ်းမိူဝ်းၼႃႈ ယႃႇၽႃႈၽၢၼ်ၽၢၼ်မီးမီး ႁူမ်ႈၵၼ်ပႆ ၼႆဢမ်ႇၸႂ်ႈႁိုဝ်။ ထမ်းတြႃး ၸိုဝ်ႈၸႂ်ႈႁႂ်ႈ ၽုတ်းႁိူင်း၊ ၵူၼ်းမိူင်းတင်းလၢႆႁႂ်ႈဢွၼ်ၵၼ်ၶၢမ်ႈပူၼ်ႉလွတ်ႈလႆႈပႃး ၽေးၶဵၼ်လူင် မႅင်းႁႃႊ ပွတ်ႇၶႅင်ၶူဝ်ဝိတ်ႉလၢင်ႉ လူၵ်ႈလူင်ၼၼ်ႉသေၵမ်းဢေႃႈ။

လုင်းၸၢႆးၾႃႈ (ၵဵပ်းႁွမ်တွမ်ႊတႅမ်ႈ) (15:30, တိတ်ႉ) 01.08.2021 (တ.လ.ၽ - လ.တ.လ) (8) (ဢိင်- ၽိုၼ်ပိူင်ၾၢင်) ပုတ်ႉ။ 25.04.2018 ၵ.မ(11)ဝၼ်း။

← လိုၼ်း · လမ်းၼႂ်း · ထႅင်ႈ →