https://taipedia.com/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%80%95%E1%81%B5%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%AD%E1%80%B0%E1%80%84%E1%80%BA_%E1%80%9C%E1%81%A2%E1%82%86%E1%80%B8%E1%80%91%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA%E1%81%BC%E1%80%99%E1%80%BA%E1%82%89_%E1%80%90%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%81%A2%E1%82%86%E1%80%B8%E1%81%B8%E1%82%82%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%B0%E1%80%9D%E1%80%BA%E1%82%8A 2026-11-08T19:59:34Z Revision history for this page on the wiki MediaWiki 1.46.0 https://taipedia.com/index.php?title=%E1%80%95%E1%81%B5%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%AD%E1%80%B0%E1%80%84%E1%80%BA_%E1%80%9C%E1%81%A2%E1%82%86%E1%80%B8%E1%80%91%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA%E1%81%BC%E1%80%99%E1%80%BA%E1%82%89_%E1%80%90%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%81%A2%E1%82%86%E1%80%B8%E1%81%B8%E1%82%82%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%B0%E1%80%9D%E1%80%BA%E1%82%8A&diff=271&oldid=prev 2026-10-24T02:51:31Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw-interface=""> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="en-GB"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Older revision</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Revision as of 09:21, 24 October 2026</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l70">Line 70:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">Line 70:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ၽိုၼ်ဢၢင်ႈဢိင် ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ၽိုၼ်ဢၢင်ႈဢိင် ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ၸၢႆးၾႃႈ၊ လုင်း။ (2025)။ လိၵ်ႈပိုတ်ႇပၼ်ပိုၼ်ႉႁူႉ မၢႆ (5)။</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ၸၢႆးၾႃႈ၊ လုင်း။ (2025)။ လိၵ်ႈပိုတ်ႇပၼ်ပိုၼ်ႉႁူႉ မၢႆ (5)။</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Category:Science]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Category:ပၢႆးသၢႆႊ]]</ins></div></td></tr> <!-- diff cache key mediawiki:diff:1.41:old-270:rev-271:php=table --> </table>

Tunsar https://taipedia.com/index.php?title=%E1%80%95%E1%81%B5%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%AD%E1%80%B0%E1%80%84%E1%80%BA_%E1%80%9C%E1%81%A2%E1%82%86%E1%80%B8%E1%80%91%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA%E1%81%BC%E1%80%99%E1%80%BA%E1%82%89_%E1%80%90%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%81%A2%E1%82%86%E1%80%B8%E1%81%B8%E1%82%82%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%B0%E1%80%9D%E1%80%BA%E1%82%8A&diff=270&oldid=prev 2026-10-24T02:46:37Z

<p></p> <a href="https://taipedia.com/index.php?title=%E1%80%95%E1%81%B5%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%AD%E1%80%B0%E1%80%84%E1%80%BA_%E1%80%9C%E1%81%A2%E1%82%86%E1%80%B8%E1%80%91%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA%E1%81%BC%E1%80%99%E1%80%BA%E1%82%89_%E1%80%90%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%81%A2%E1%82%86%E1%80%B8%E1%81%B8%E1%82%82%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%B0%E1%80%9D%E1%80%BA%E1%82%8A&amp;diff=270&amp;oldid=269">Show changes</a>

Tunsar https://taipedia.com/index.php?title=%E1%80%95%E1%81%B5%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%AD%E1%80%B0%E1%80%84%E1%80%BA_%E1%80%9C%E1%81%A2%E1%82%86%E1%80%B8%E1%80%91%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA%E1%81%BC%E1%80%99%E1%80%BA%E1%82%89_%E1%80%90%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%81%A2%E1%82%86%E1%80%B8%E1%81%B8%E1%82%82%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%B0%E1%80%9D%E1%80%BA%E1%82%8A&diff=269&oldid=prev 2026-10-24T02:33:55Z

<p>Created page with &quot;ပၵ်းပိူင် လၢႆးထွင်ၼမ်ႉ တင်းသၢႆးၸႂ်တူဝ်ႊ ပၵ်းပိူင်လၢႆးထွင်ၼမ်ႉ တင်းသၢႆးၸႂ်တူဝ်ႊ (Bio Sand Filter) ၼႆႉၸမ်း ပဵၼ်လၢႆးတၢင်း ဢၼ်မုၵ်ႉ ၸုမ်းလူင်ၾၢႆႇပၢႆးယူႇလီလုမ်ႈၾႃႉ (W.H.O) ၶဝ် ၵမ်ႉထႅမ်ပၼ်...&quot;</p> <p><b>New page</b></p><div>ပၵ်းပိူင် လၢႆးထွင်ၼမ်ႉ တင်းသၢႆးၸႂ်တူဝ်ႊ<br /> <br /> ပၵ်းပိူင်လၢႆးထွင်ၼမ်ႉ တင်းသၢႆးၸႂ်တူဝ်ႊ (Bio Sand Filter) ၼႆႉၸမ်း ပဵၼ်လၢႆးတၢင်း ဢၼ်မုၵ်ႉ ၸုမ်းလူင်ၾၢႆႇပၢႆးယူႇလီလုမ်ႈၾႃႉ (W.H.O) ၶဝ် ၵမ်ႉထႅမ်ပၼ်ႁႅင်းမႃးတႃႇ ၸိူဝ်းၵူၼ်းမိူင်းၵွတ်းၽၢၼ်ၶဝ် ထုၵ်ႇလီၸႂ်ႉတိုဝ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ လၢႆးၼိူင်ႈယဝ်ႉ။ ပဵၼ်လၢႆးတၢင်းၽဵင်ႈၽဵင်ႈဢွၼ်ႇ ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း မၢၵ်ႇႁိၼ် သၢႆးလုမ်ႈၾႃႉသေ ထွင်ပၼ် ၊ လီႇၸႅတ်ႈပၼ်ၼမ်ႉၶဝ် ႁႂ်ႈလႆႈပဵၼ်ၼမ်ႉလီမႃး တႃႇၸႂ်ႉတိုဝ်းလႆႈ ပုၼ်ႈပၢႆး ယူႇလီၵူၼ်းႁဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။<br /> <br /> ပိူင်သၢင်ႇလမ်ႉၵတ်ႉၼမ်ႉ သၢမ်ပိူင်<br /> <br /> ပေႃးဝႃႈၼမ်ႉ ၊ ၼမ်ႉလီ၊ ၼမ်ႉသႅၼ်ႈသႂ်၊ ၼမ်ႉၸိုၼ်ႈသႂ် ၊ ၼမ်ႉသႂ်ၸၢင်ႇ ၊ ၼမ်ႉလိုမ်ႇ ၊ ၼမ်ႉမေႃႇ၊ ၼမ်ႉႁွင်ႊၼမ်ႉၵႄး တႄႇၵႂႃႇမီးၼမ်ႉၼမ်လၢႆယူတေႉတေႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႊ ၶႂ်ႈဝႃႈၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈလီ- ပေႃးဝႃႈ ၼမ်ႉၼႆတႄႉ- လမ်ႉလီတီႈၼမ်ႉၼႆႉ တေလႆႈမီး႓- ပိူင် (သၢမ်သၢင်ႇ) ယူႇယဝ်ႉ။<br /> <br /> ⚬ ႑. ၼမ်ႉၼႆႉ ဢမ်ႇလႆႈမီး သီငဝ်း။<br /> ⚬ ႒.ဢမ်ႇလႆႈမီးဢၢႆႊသႅဝ်(ဢၢႆႊၺိၼ်း)သင်။<br /> ⚬ ႓. ဢမ်ႇလႆႈမီး သၢႆဝၢၼ် ၼမ်ႉလႅမ်ႉသင်လႃးလႃး။<br /> <br /> ၸိူဝ်း ၼႆႉ ပဵၼ်ပိူင်သၢင်ႇလမ်ႉၵတ်ႉၼမ်ႉၶဝ် ႓- မဵဝ်း (သၢမ်ပိူင်)ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။<br /> <br /> ၾိင်ႈတိုၼ်းပဵၼ် လႄႈ ၵဝ်းလွင်ႈလီၸႃႉ ၼႂ်းၼမ်ႉ<br /> <br /> ၵူၺ်းၵႃႊ ပေႃးဝႃႈပဵၼ် ၼမ်ႉၾိင်ႈတိုၼ်းပဵၼ်တေႉတေႉ ဢၼ်ၸွၺ်ႈထႅမ်ပၼ် ပၢႆးယူႇလီၵူၼ်းႁဝ်း ၼၼ်ႉၸမ်း- ၼမ်ႉၶဝ်ၼႆႉ ၸၢင်ႊမီးႁၢင်ႊငဝ်းမၼ်းႁင်းၶေႃၶဝ်ဝႆႉယူႇ။ တီႈထၢတ်ႈတိုၼ်းပဵၼ် ဢၼ်ပႃး ၸွမ်းၼမ်ႉၼႆၵေႃႈ ၸၢင်ႊပႃးလႆႈယူႇ။ မိူၼ်ၼင်ႇ - ၼမ်ႉ (H2O) လႄႈ ႁွမ်းပႃးထၢတ်ႈတၢင်ႇၸိူဝ်း ဢၼ် ၸွၺ်ႈပၼ်ႁႅင်းပၢႆးယူႇလီၵူၼ်းႁဝ်း ၊ ၼင်ႇ- ၶူဝ်းႁႄႊ ဢၼ်ထုၵ်ႇငၢမ်ႇတႃႇၵူၼ်းႁဝ်းၶဝ်ၼၼ်ႉလႂ်ယဝ်ႉ။ ထႅင်ႈဢၼ်ၼိူင်ႈတႄႉ ၼမ်ႉဢၼ်ပႃးမီးမႃးထၢတ်ႈၸႂ်တူဝ်ႊဢွၼ်ႇၼမ်ႉ ၊ ၼင်ႇမႅင်းပဵၼ်ၽွၼ်းလီတႃႇ ပၢႆးယူႇလီၵူၼ်းၸိူဝ်းထုၵ်ႇမီးဝႆႉၼႂ်းၼမ်ႉၶဝ်ၼၼ်ႉလႂ်ၼႆသေ မီးဝႆႉပိူင်ႁၢင်ႊထၢၼ်ႈငဝ်းလၢႆးၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။<br /> <br /> ပွင်ႇဝႃႈ ၼမ်ႉလီတႃႇၵူၼ်းႁဝ်းၼႆႉတႄႉ- ၸၢင်ႊမီးလႆႈသီငဝ်းယူႇၼင်ႇဝႃႈ- သႂ်ၸၢင်ႇလီၼၼ်ႉလႂ် ၊ ထုၵ်ႇမီး ပႃးပဵၼ်ၼမ်ႉဢၼ်ႁွမ်းပႃးဝႆႉၶူဝ်းထၢတ်ႈ ဢၼ်ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈတႃႇပၢႆးယူႇလီၵူၼ်းႁဝ်းၼၼ်ႉလႄႈ ၊ ထုၵ်ႇပႃးမီး မႅင်းၸႂ်တူဝ်ႊၼႂ်းၼမ်ႉ ဢၼ်ၸွၺ်ႈပၼ်ပၢႆးယူႇလီၵူၼ်းႁဝ်းၶဝ်ယူႇၼႆယဝ်ႉ။<br /> <br /> ၵူၺ်းၵႃႊ သင်ဝႃႈ ၼႂ်းၼမ်ႉ သမ်ႉပႃးမီးဝႆႉမႅင်း ၼင်ႇ- မႅင်းပရူဝ်ႇတူဝ်ႇသွၺ်း လႄႈ မႅင်းပထရူဝ်ႇၸိၼ်ႇၶဝ်ပေႃးၼႆႉတႄႉ- ယွၼ်ႉၶဝ်ၼႆႉ ပဵၼ်မႅင်း ဢမ်ႇပၼ်ၽွၼ်းလီၵူၼ်း၊ တင်းမႅင်းယႃႉၵဝ်း ၵူၼ်းႁဝ်းၼၼ်ႉလႄႈ လီလႆႈဝႆႉၾၢင်ႉတေႃႇ လွင်ႈ ၼႆႉတေႉတေႉယူႇယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈဝႃႈ ၼႂ်းၼမ်ႉၼႆႉ ၵူၺ်းပႃးဝႆႉ မႅင်းလီတႃႇၵူၼ်းသေ မႅင်းဢမ်ႇလီတေႉ တေဢမ်ႇ လႆႈပႃးၼႆၼၼ်ႉသမ်ႉ ဢမ်ႇပဵၼ်လႆႈၼႂ်းၾိင်ႈတိုၼ်းပဵၼ်ၼၼ်ႉလႃးလႃးလႄႈယဝ်ႉ။<br /> <br /> ပိူင်လူင်မၼ်း ဢၼ်လူဝ်ႇႁူႉဝႆႉၼၼ်ႉတႄႉ - မႅင်းလီတင်းမႅင်းၸႃႉတႃႇပၢႆးယူႇလီၵူၼ်းႁဝ်းၼၼ်ႉ ႁူမ်ႊဝႃႈ ၶဝ်ၸၢင်ႊပႃးမီးဝႆႉ ယူႇတီႈၼႂ်းၼမ်ႉတင်းသွင်မဵဝ်းယူႇသေတႃႇၵေႃႈ ၊ ၶဝ်မီးဝႆႉငဝ်းလၢႆး ၽႂ်ၼမ်ၵေႃႈ မၼ်းပေႉ ၸၢင်ႊပေႉပုၼ်ႈၵၼ်လႆႈလႄႈ ၊ ၼႆႉမႃးပဵၼ်လွင်ႈလီလွင်ႈၸႃႉတေႃႇၵူၼ်းႁဝ်းလႆႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူၼ်ၼင်ႇ- ၼႂ်းၼမ်ႉသင်မီးဝႆႉ ပႃၼဝ်ႈ ၊ ပႃတၢႆၼႆ ၶဝ်ၸၢင်ႊႁႂ်ႈၽႄႈမႅင်း ဢမ်ႇလီၼၼ်ႉ တိူဝ်းၼမ်မႃး ယဝ်ႉ။ ဢၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်ၾိင်ႈတိုၼ်းပဵၼ်သေမီးဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပႃလီမီးၸႂ်ၶဝ်တႄႉ ၸၢင်ႊၽဵဝ်ႈၵိၼ်မူင်ႈမႅင်း ယဝ်ႉ။<br /> <br /> ၽွၼ်းပဵၼ် လႄႈ တၢင်းတူၵ်းသူမ်း ၼမ်ႉသႅၼ်ႈသႂ် (တွၵ်ႉယေႇတၢၼ်ႉ)<br /> <br /> ၵူၺ်းၵႃႊ ပေႃးပဵၼ်ၼမ်ႉသႅၼ်ႈသႂ် ၊ၼမ်ႉဢွၵ်ႇတီႈႁူင်းၸၢၵ်ႈပၢၼ်မႂ်ႇ ဢၼ်ႁွင်ႉၵၼ်ယူႇဝႃႈပဵၼ်- တွၵ်ႉယေႇတၢၼ်ႉ ၼၼ်ႉတႄႉ ယွၼ်ႉဢဝ်လၢႆးပၢႆးသၢႆႊသေ ႁဵတ်းဝႆႉလႄႈ ပဵၼ်ၼမ်ႉၶေႃၶေႃ ဢၼ်သႅၼ်ႈသႂ် တေႉတေႉၼႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၼမ်ႉသႅၼ်ႈသႂ်ၼႆႉ ဢဝ်တၢႆပႅတ်ႈမူင်ႈမႅင်းတင်းသဵင်ႈ၊ မႅင်းလီမႅင်းဢမ်ႇလီ ပႃး ၸွမ်းၵၼ်ပႅတ်ႈသဵင်ႈသဵင်ႈယဝ်ႉ။ ၽေးၶဵၼ်မူင်ႈမႅင်းတႄႉ ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉ။<br /> <br /> ၼင်ႇၼႆ - ၽွၼ်းလီတႃႇတေ လႆႈတီႈမႅင်းလီၶဝ်ၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈလႆႈသေၼၼ်ႉၵေႃႈ ပႃးၵႂႃႇပႅတ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၼင်ႇၼႆ ထၢတ်ႈႁေႊ ဢၼ်တေလီတႃႇၵူၼ်းႁဝ်းၶဝ်ၼႆၵေႃႈ ထွင်ဢွၵ်ႇဢဝ်ပႅတ်ႈဝႆႉယဝ်ႉလႄႈ ၊ ၼမ်ႉလီ ဢၼ်ပႃးထၢတ်ႈႁႄႊ ပဵၼ်ႁႅင်းႁႂ်ႈၵူၼ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇပႃးမီးယဝ်ႉလႄႈ ၊ ဢမ်ႇၵမ်ႉထႅမ်ပၼ်လႆႈ ပၢႆးယူႇလီ ဢၼ်လူဝ်ႇဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼႆ ၼမ်ႉသႅၼ်ႈသႂ်ၼႆႉ မီးတႃႇဢၼ်ထႅမ်ၼမ်ႉဢၼ်လဵဝ်ၵွၺ်းသေ တၢင်ႇၸိူဝ်းၸိူဝ်း ဢမ်ႇၶဝ်ႈပႃးယဝ်ႉ လႄႈ ၊ ၶႅမ်ႉတႃႇပၢႆးယူႇလီယူႇၼႆ ဢမ်ႇဝႃႈလႆႈလုမ်းလုမ်းသႄႈ။ ပဵၼ်တႃႇတဵမ်တွင်ႉ ဢၼ်တွင်ႉမႆႉၶႂ်ႈယၢၵ်ႇ ၼမ်ႉၼၼ်ႉလႆႈ ဢၼ်လဵဝ်လဵဝ်ၵွၺ်းၼႆ - ဝႃႈလႆႈၼင်ႇၼႆယူႇယဝ်ႉ။ ပွင်ႇဝႃႈ - ၼမ်ႉသႅၼ်ႈသႂ်ၼႆႉ ပဵၼ်တႃႇ ၵေႈလွင်ႈယၢၵ်ႇၼမ်ႉဢၼ်လဵဝ်ၵွၺ်းသေ ၊ ဢမ်ႇပၼ်မီးပဵၼ်ဢဵၼ်ႁႅင်းသင်၊ ဢမ်ႇၸွၺ်ႈထႅမ်တႃႇပၢႆးယူႇ လီ ႁႂ်ႈလိူဝ်တိူဝ်းမႃးသင်လႆႈၼႆ ပွင်ႇၸႂ်လႆႈၼင်ႇၼႆယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။<br /> <br /> လၢႆးႁဵတ်းသၢင်ႈ လႄႈ လွင်ႈႁူပ်ႉတိုၵ်းၵၼ် ၶွင်မႅင်းၸႂ်တူဝ်ႊ<br /> <br /> ပေႃးၼႆ ၼမ်ႉလီ လႄႈ ၼမ်ႉဢၼ်ၽိူမ်ႉထႅမ်ပၼ်လႆႈ ပၢႆးယူႇလီၵူၼ်းႁဝ်းၼၼ်ႉၸမ်းပဵၼ်ႁိုဝ်၊ တေ လႆႈႁဵတ်းဢဝ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆ ပဵၼ်တႃႇလႆႈၶဝ်ႈၸႂ်ပႃးၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။<br /> <br /> ႁဝ်းလႆႈႁူႉဝႆႉယဝ်ႉ လွင်ႈဝႃႈမႅင်းၶဝ်ၼႆႉ မီးၾိင်ႈတႅၵ်ႈဢၼ်ဝႃႈ - ၽႂ်ၼမ်ၵေႃႈမၼ်းပေႉၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ ပေႃးမႅင်းၾၢႆႇလီၶဝ်ၼမ်ၼႆ ၶဝ်တေပေႉလႆႈ မႅင်းဢမ်ႇလီၸိူဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ ၼႆႉပဵၼ်တႅၼ်းပိူင်လူင်မၼ်းယဝ်ႉ။ ယဝ်ႉသမ်ႉမႅင်းၸႂ်တူဝ်ႊၼႂ်းၼမ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉ ၶဝ်မီးဝႆႉၾိင်ႈတႅၵ်ႈ တႃႇ- ႒႑- ဝၼ်းယေႈၶွပ်ႈၸႂ်တူဝ်ႊပၼ်ႇတူင်ႇၶဝ်ယဝ်ႉ။ ဢိင်လူၺ်ႈၶေႃႈၼႆႉသေ ႁဝ်းလႆႈ တၢင်းႁူႉႁၼ်မႃးတေႃႇၼမ်ႉလီ - တင်းၼမ်ႉသႅၼ်ႈသႂ် ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်ၼၼ်ႉသေဢမ်ႇၵႃး ၊ ႁဝ်းၸၢင်ႊမႄး ပၼ်လႆႈႁၢင်ႊတူဝ် ၊ မႄးပၼ်လႆႈထၢတ်ႈၼႂ်းၼမ်ႉ တင်းတၢင်းႁူဝ်ၼပ်ႉ ဢၼ်ပႃးမူင်ႈမႅင်းၸႂ်တူဝ်ႊၼႂ်း ၼမ်ႉၼၼ်ႉလႆႈ ၊ ၼႆယဝ်ႉ။<br /> <br /> ႁဵတ်းႁႂ်ႈမူင်ႈမႅင်းတၢႆပႅတ်ႈသဵင်ႈသဵင်ႈ ၼင်ႇ တူမ်ႈပႅတ်ႈလႄႈ ၸႂ်ႉၾႆးၾႃႉလႄႈ သၢႆလႅင်းႁိူဝ်ႈၶဝ်သေၶႃႈပႅတ်ႈမႅင်းၸႂ်တူဝ်ႊၼႂ်းၼမ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇႁႂ်ႈပဵၼ်ၼမ်ႉလီလႆႈၼႆၵေႃႈ ထုၵ်ႇလီႁူႉပွင်ႇၸွမ်းယူႇၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ။<br /> <br /> ၾိင်ႈတိုၼ်းပဵၼ် ၶွင်ႁိၼ်သၢႆးလမ် လႄႈ ၵၢၼ်လတ်းၵႃႇၼမ်ႉ<br /> <br /> ၸွမ်းၼင်ႇၾိင်ႈတိုၼ်းပဵၼ်သေ ဢၼ်လႆႈႁူႉဝႆႉၼၼ်ႉတႄႉ- တီႈၼႂ်းႁိၼ်သၢႆးလမ် (ႁိၼ်ၵမ်ႇၾႃႇ တီႈလိုၵ်ႉလိုၵ်ႉ) ၼၼ်ႉၼႆ မီးမႅင်းၸႂ်တူဝ်ႊ ၶဝ်မိုတ်ႈယူႇဝႆႉၼမ်သေ ၊ ၶဝ်သမ်ႉၸၢင်ႊမႄးပၼ် ၸႂ်တူဝ်ႊၼႂ်း ၼမ်ႉလႆႈ။ ပေႃးတင်းဝႃႈ ပဵၼ်တီႈၵတ်းယဵၼ်သေ လပ်းသိင်ႇလူင်ဝႆႉၼၼ်ႉၼႆ ၸိူဝ်းၶဝ် မႅင်းၸႂ်တူဝ်ႊ ဢၼ် ၾၢႆႇလီၸိူဝ်းၼႆႉ ၽေႈၵိုၼ်းၶွၼ်ႈယူႇၸွမ်းၵၼ်ဝႆႉၼႆယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၵႃႊၼမ်ႉၼိူင်ႈယွတ်ႇ (တီႈၼၼ်ႉ) ၼၼ်ႉၼႆ ၸၢင်ႊပႃးမီးဝႆႉမႅင်းၸႂ်တူဝ်ႊလီၶဝ် ပဵၼ် -႒႕-လၢၼ်ႉ (ပူဝ်ႇလီႇယူႇဝ်ႇ) ၵွၼ်ႇၼႆယဝ်ႉ။ ၼႆႉပဵၼ်ၸုတ်ႇၶႅင် ဢlightblue လီတႃႇႁဝ်းဝႆႉယဝ်ႉ။<br /> <br /> တူဝ်ၵူၼ်းႁဝ်းၼႆႉ လူဝ်ႇလႆႈထၢတ်ႈႁႄႊတင်းၵုမ်ႇထူၼ်ႈဝႆႉၸင်ႇ တေယူႇလီၶႅင် လႅင်းလႆႈ။ ဢိင်တေႃႇလွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉသေ ဢဝ်လၢႆးပၢႆးသၢႆႊသေ ႁဵတ်းတူၺ်းမႃး။ ပေႃးႁႂ်ႈၼမ်ႉၶဝ်လႆလတ်း ၵႃႇၼႂ်းလပ်းသိင်ႇၼႆ- မႅင်းႁၢႆႉၶဝ်ၼႆႉ ယူႇဝႆႉၽၢႆႇၼိူဝ်သေ၊ မႅင်းလီၶဝ်သမ်ႉ ယူႇၽၢႆႇတႂ်ႈၼႂ်းလိပ်းသိင်ႇဝႆႉ ယဝ်ႉ။ ပေႃးႁဵတ်းၼႆထွင်ၼမ်ႉသႂ်ႇတိၵ်းတိၵ်းလႄႈ ၊ပေႃးလႆႈ ႒႑- ဝၼ်းမႃး မႅင်းၸႂ်တူဝ်ႊၸိူဝ်းၼႆႉ ၶဝ်ၼင်ႇ ၵၼ်တိုၵ်းၵၼ်ယဝ်ႉ။ မႅင်းလီၽၢႆႇတႂ်ႈ တင်း မႅင်းႁၢႆႉၽၢႆႇၼိူဝ်ႁဵတ်းတီႈၵၼ်ယဝ်ႉ။<br /> <br /> ၵွပ်ႈၼမ်ႉၵႃႇၼႂ်းလပ်း သိင်ႇသမ်ႉၵတ်းဝႆႉလႄႈ မႅင်းလီၶဝ်ပေႉၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်းယဝ်ႉ။ တီႈၼႆႉ ၼမ်ႉလႆတင်းဢမ်ႇလႆၼၼ်ႉၵေႃႈ မီး တၢင်းပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ယူႇယဝ်ႉ။ မႅင်းၼႂ်းၼမ်ႉၶဝ်ၵေႃႈ လူဝ်ႇလႆႈၵိၼ်တၢင်းၵိၼ်ယူႇၼင်ႇၵဝ်ႇလႄႈ ၊ မႅင်းလီ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၶိုၼ်ႈၵိၼ်တၢင်းၵိၼ်လႄႈ မိူၼ်ၼင်ႇ ၸႂ်ႉႁႂ်ႈၶဝ်ႁူပ်ႉၵၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊ ပေႃးၶိုင်ဝႆႉပၼ် ႁႂ်ႈၶဝ်လႆႈ ႁူပ်ႉၵၼ်တီႈ ၸၼ်ႉထၢၼ်ႈၼိူင်ႈ ၊ ဢၼ်ဝႆႉပဵၼ်တၢင်းလိုၵ်ႉ လပ်းသိင်ႇတႃႇ - ႑႘” (ၼိဝ်ႉပႅၵ်ႉၼႃ) ပေႃးၼႆ ၊ တီႈၼႂ်းလပ်းသိင်ႇၵတ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ၽၢႆႇထၢၼ်ႈတႂ်ႈၼၼ်ႉ မႅင်းၸႂ်တူဝ်ႊၶဝ် ၾၢႆႇလီၼၼ်ႉ တိုၼ်းတိုၵ်းပေႉဝႆႉ တႃႇသေႇယူႇတိၵ်းတိၵ်းယဝ်ႉ။<br /> <br /> ပွင်ႇဝႃႈ ၼႂ်းလႅၼ်ႊလပ်းသိင်ႇဢၼ်ဢဝ်သၢႆးႁိၼ်ၵမ်ႇၾႃႇသိူဝ်ႇဝႆႉၼၼ်ႉၼႆ မႅင်းလီၶဝ်ပေႉသေမီးဝႆႉတင်းၼမ်ၼႆယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းဢၼ်လူဝ်ႇႁူႉဝႆႉတႄႉ ပေႃးထွင်ၼမ်ႉပႆႇလႆႈ႒႑-ဝၼ်းတဵမ်ၼႆ ၊ ႁႅင်းၼမ်ႉတေပႆႇလီ ၊ တႃႇပႃးလႆႈထၢတ်ႈၸႂ်တူဝ်ႊၼႂ်းၼမ်ႉၵေႃႈ တေပႆႇတဵမ်လႆႈလီလီၵွၼ်ႇ။ ပေႃးဝၢႆးလင် ဝူင်းပၼ်ႇသၢႆၸႂ်တူဝ်ႊၼႂ်းၼမ်ႉၶဝ် လႆႈပၼ်ႇၶွပ်ႈမႃးယဝ်ႉၼႆတႄႉ ႁႅင်းမႅင်းၸႂ်တူဝ်ႊၾၢႆႇလီၶဝ်တေၼမ် တေပဵၼ်ႁႅင်းမႃးတင်းတဵမ်လီၼၼ်ႉယဝ်ႉ။<br /> <br /> ၼမ်ႉသႅၼ်ႈသႂ် လႄႈ ၼမ်ႉလီ ဢၼ်ၽိူမ်ႉပၼ်ႁႅင်းပၢႆးယူႇလီ<br /> <br /> ၼႆႉပဵၼ်လွင်ႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈ ၼမ်ႉသႅၼ်ႈသႂ်တႃႇၵိၼ် တင်း ၼမ်ႉလီ တႃႇၵိၼ် ဢၼ်ၽိူမ်ႉပၼ်ႁႅင်းပၢႆးယူႇလီလႆႈၶဝ် မီးတၢင်းပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၼမ်ႉသႅၼ်ႈသႂ်လၢႆႊ လၢႆႊတႄႉ ၵိၼ်ဢိမ်ႇယူႇ ဢမ်ႇပၼ်ပဵၼ်ႁႅင်း။ ပေႃးပဵၼ်ၼမ်ႉလီတႃႇၵိၼ်ၼၼ်ႉတႄႉ ၊ ၵိၼ်ၵေႃႈၵိၼ် ဢိမ်ႇ တွင်ႉသေ သမ်ႉပႃးႁႄႊဢၼ်ပဵၼ်ႁႅင်းယဝ်ႉ။ ၼမ်ႉ - ႐.႐႘ ၵႅလ်ႇၼႆႉ တေလႆႈပႃးဝႆႉပၼ် တႃႇဢဵၼ်ႁႅင်းၵၢပ်ႇ မိုဝ်း ၊လုပ်ႇ ၊တႃ ၊ ဢဵၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉၵွၼ်ႇယဝ်ႉ။ ၼမ်ႉလီ ဢၼ်မီးပိူင်ၾၢင်ႁၢင်ႊ ၊ ထၢတ်ႈႁႄႊ ၊ ထၢတ်ႈၸႂ် တူဝ်ႊ ႁႄႉၵင်ႈၶဝ်ၼႆႉ ၶဝ်ၸွၺ်ႈထႅမ်ပၼ်လႆႈ ပၢႆးယူႇလီ တင်းတဵမ်ထူၼ်ႈ ႁူဝ်ပၢၵ်ႇယူႇယဝ်ႉ။<br /> <br /> လွင်ႈတူမ်ႈၼမ်ႉ လႄႈ ၽေးၶဵၼ်<br /> <br /> ပေႃးတူမ်ႈၼမ်ႉပႅတ်ႈၼႆ - ပိူင်သၢင်ႇၼမ်ႉလႄႈ ထၢတ်ႈႁႄႊၼႂ်းၼမ်ႉ ၸၢင်ႊလႅၵ်ႈလၢႆႊၵႃႇ။ မူင်ႈ မႅင်းလီ - ၸႃႉ ၼႂ်းၼမ်ႉတၢႆၵႂႃႇပႅတ်ႈသဵင်ႈသဵင်ႈလႄႈ ၶၢဝ်းယၢဝ်းမႃး ၸၢင်ႊႁႂ်ႈပဵၼ်တၢင်းပဵၼ် တီႈၵူၼ်းႁဝ်း လႆႈယူႇၵွၼ်ႇယဝ်ႉ။ တူၺ်းဢဝ် တီႈၶၢၼ်ဢၼ်ၸပ်းမေႃႈၼၼ်ႉၵွၺ်းၵေႃႈ ႁူႉလႆႈလွင်ႈၸၢင်ႊပဵၼ်လီႉ ၼၼ်ႉ ၵွပ်ႈလွင်ႈၼႆႉၵွၺ်းယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႊ ပေႃးပဵၼ်မိူဝ်ႈပဵၼ်ၽေးၶဵၼ်မၼ်းၼၼ်ႉလႆႈယူႇ ။ ၵွပ်ႈတူမ်ႈ ၼမ်ႉသေၵိၼ်လႄႈ ပဵၼ်လီႉၼၼ်ႉ ၵွပ်ႈလွင်ႈၼႆႉၵွၺ်းယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႊ ပေႃးပဵၼ်မိူဝ်ႈၽေးၶဵၼ်လၢၵ်ႇ ၼၼ်ႉတႄႉ လီလႆႈတူမ်ႈၵိၼ် ယူႇ မိူၼ်ၼင်ႇ မိူဝ်ႈပဵၼ်ၽွင်းၶၢဝ်းတွင်ႉႁႄႈၵၼ်ၼၼ်ႉၼႆ လီၵိၼ်ၼမ်ႉၽူတ်ႉ ယဝ်ႉ။<br /> <br /> ၼမ်ႉၼႆႉ ၶဝ်ႁဵတ်းၵၢၼ်ၼႂ်း ႒႐ - မဵတ်ႉဝႃႈၼႆ ။ ပေႃးဝႆႉၼႂ်းလတ်းၼႆၵႅၼ်ႇၵႃႇ ၊ ထၢတ်ႈထုၼ်ၼႂ်းၶဝ် ၶႅင်မႃး။ ပေႃးတူမ်ႈၼႆ ဢွၵ်ႇပဵၼ်ၶၢၼ်မႃးယဝ်ႉ။ ပေႃးဢမ်ႇတူမ်ႈ ၊ ၵိၼ်ၼမ်ႉလိပ်းၼႆ ဢမ်ႇပဵၼ်လီႉ ၊ ၼမ်ႉ တူမ်ႈၵွၺ်း ၸင်ႇၸၢင်ႊႁႂ်ႈပဵၼ်လီႉလႆႈ၊ ၼႆႉၵေႃႈလီလႆႈတွင်းႁူႉၵၼ်တေႉတေႉ။ ၵွပ်ႈတူမ်ႈၼမ်ႉလႄႈ ထၢတ်ႈ ႁႄႊထၢတ်ႈၸႂ်တူဝ်ႊၶဝ်လႅၵ်ႈလၢႆႊၵႃႇၼၼ်ႉၼႃႇ။<br /> <br /> ၸၼ်ႉထၢၼ်ႈ လႄႈ ၽၢင်ႁၢင်ႊ ဢၢင်ႇထွင်ၼမ်ႉ<br /> <br /> ပေႃးၼႆ ဢၼ်ထွင်ၼမ်ႉၼႆႉလူး ၽႂ်သမ်ႉထွင်ပၼ်ၼမ်ႉ မၼ်းလႃႇ။ ပဵၼ်ႁိၼ်ၵႄႇထူၼ်ႈၸူဝ်ႊယၢဝ်းတႂ်ႈလိၼ်လုမ်ႈလုမ်ႈၼၼ်ႉထွင်ပၼ်ဢိူဝ်ႈ။ ႁိၼ်ထၢၼ်ႈၼႆႉ ႁွင်ႉဝႃႈ ႁိၼ်ၸၼ်ႉထၢၼ်ႈတူဝ်မီးသၢႆၸႂ် သၢႆၸႂ်တူဝ်ႊၶဝ်ယူႇမိုတ်ႈယူႇ (Biolayer) ၼႆယဝ်ႉ။ ႁိၼ်သႅၼ်းၼႆႉ ၶဝ်မီးႁႅင်းၸၼ် ၊ ၼမ်ႉလုပ်ႇ ၊ ႁိၼ်ၼၵ်း သမ်ႉႁႂ်ႈၼမ်ႉသႂ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။<br /> <br /> ပေႃးထွၵ်ႇၼမ်ႉၶဝ်ႈၵႂႃႇ။ ၼမ်ႉၶုၼ်ႇ တေယူႇၽၢႆႇၼိူဝ်၊ ၼမ်ႉသႂ်သမ်ႉ တေၵႃႇယူႇၽၢႆႇတႂ်ႈ၊ ထွင်ၼမ်ႉတေလႆႈၵႆႉၵႆႉလၢင်းသႅၼ်ႈပၼ် တင်းလၢႆး ၶူၼ်းသေ ထွၵ်ႇပႅတ်ႈၼမ်ႉၶုၼ်ႇၽၢႆႇၼိူဝ်မၼ်းၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ တေလႆႈထွင်ပၼ်မွၵ်ႈသီႇၸၼ်ႉထၢပ်ႈ ၊ တေလႆႈပဵၼ်ႁိၼ်ၵႅၼ်ႇႁိၼ်လမ် ၊ ႁိၼ်ၵႄႇထူၼ်ႈ ၊ ၵႅၼ်ႇၶႅင်တေႉတေႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တီႈၼႂ်းႁိၼ်ၶႅင်ၵမ်ႇ ၾႃႇၼႆႉ - တေပႃးဝႆႉထၢတ်ႈ ငိုၼ်း ၊သႅင် ၊ တင်းလိူမ်ႈလိူမ်ႈသွင်ႇသွင်ႇဝႆႉ ၼင်ႇ- ထၢတ်ႈသီႇလီႇၵွၼ်ႇၶဝ် ၊ ၵႃႇ ပုၼ်ႇ ဢၼ်ၶႃႈပႅတ်ႈထၢတ်ႈၶဝ်လႂ်ယဝ်ႉ။<br /> <br /> ပေႃးပဵၼ်ထၢတ်ႈမႅၵ်ႈၼီႇသီႇယမ်ႇၼႆ ဢမ်ႇပဵၼ်ၽေး။ ႁိၼ်တေ ဢဝ်ၸႂ်ႉၼႆႉၼႆၵေႃႈ တေလႆႈၽႃႇပႅတ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ်ႁိၼ်လႅမ်ၽၢႆဢွၼ်ႇၶဝ်ၵႃႇၼႆတိူဝ်းလီယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈဝႃႈ တီႈႁိၼ် မူၼ်း ႁိၼ်ၵူမ်ၶဝ် نە မႅင်းႁၢႆႉၶဝ်မိုတ်ႈယူႇသေ ၊ ပေႃးပဵၼ်မႅင်းလီၶဝ်သမ်ႉ မိုတ်ႈယူႇတီႈႁိၼ်လႅမ်ၽၢႆယဝ်ႉ။ မႅင်းႁၢႆႉတႄႉ တိူဝ်ႉမၢတ်ႇငၢႆႈလႄႈ ပေႃးဢမ်ႇၸႂ်ႉသၢႆးမူၼ်းသၢႆးၼမ်ႉသေ ၸႂ်ႉသၢႆးၶႅင်ၵႅၼ်ႇၽၢႆ မီးၶူမ်းသဵမ်ႈ လႅမ် ၸိူဝ်းၼၼ်ႉပေႃးၼႆ တေလီတႃႇမႅင်းလီသေ ႁႄႉၵင်ႈပႃးယဝ်ႉတေႃႇ မႅင်းႁၢႆႉၶဝ်ဝႆႉၵေႃႈၸႂ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။<br /> <br /> လၢႆးလုမ်းလႃး လႄႈ ပိူင်ၸႂ်ႉတိုဝ်း<br /> <br /> လၢႆးလုမ်းလႃးပၼ် မႅင်းၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ပႅၵ်ႇပိူင်ႈတင်းပိူၼ်ႈယဝ်ႉ။ လူဝ်ႇမေႃလဵင်ႉတၢင်းၵိၼ်ပၼ်ၶဝ် မေႃႈ ၼမ်ႉ တေလႆႈႁူမ်ႇဝႆႉ ၊ ၶဝ်ဢမ်ႇသူႈမိုတ်ႈၾႆး ၊ ပိုၼ်ႉဝႆႉၶဝ်တေလႆႈပဵင်းတႅတ်ႈလီ ၊ ၼမ်ႉတွင်ႈလူင်း တေဢမ်ႇ ႁႂ်ႈလႆႈပဵၼ်ၾူင်းပိူမ်း ၊ ထႅမ်သႂ်ႇလွၺ်းလွၺ်းၵွၺ်းၸင်ႇ။ တေဢမ်ႇလဵၼ်ႈၶဝ် ၊တေလႆႈဝႆႉယၢၼ်တင်းၸႂ် တူဝ်သတ်းၶဝ်၊ၵႆႇၶဝ် ၊ မူၶဝ် ၊ မႃၶဝ်၊ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၶဝ်ယဝ်ႉ။<br /> <br /> ဝႆႉပၼ်တီႈလပ်းသိင်ႇ၊ တေလႆႈဢိုတ်းဝႆႉၽႃႁူမ်ႇ တႃႇသေႇ ၸင်ႇလပ်းသိင်ႇတေၸွၺ်ႈၶႃႈမႅင်းႁၢႆႉပၼ်လႆႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တေလႆႈပႃးဢၢင်ႇထွင်ၼမ်ႉ ၸင်ႇထွၵ်ႇ သႂ်ႇၼမ်ႉ။ ပုင်းတုင်းၼမ်ႉ တီႈလိၼ်းႁူးတေဢွၵ်ႇမႃးၼၼ်ႉ တေလႆႈႁႂ်ႈသႅၼ်ႈသႂ်လီဝႆႉ။ တႃႇသႂ်ႇၼမ်ႉ တေ လႆႈယၢၼ်ၵၼ်ၸူဝ်ႊၶၢဝ်း- ႒႐- မဵတ်ႉ (မီႉၼိတ်ႉ)သေ ၸင်ႇထႅမ်ထႅင်ႈ။ ပႂ်ႉႁႂ်မႅင်းၶဝ်တွင်ႉမႆႈသေ ၸင်ႇထွင် သႂ်ႇၼမ်ႉမႂ်ႇထႅင်ႈၼၼ်ႉၼႃႇ။<br /> <br /> တႃႇၼိူင်ႈၵမ်း ၼိူင်ႈမူင်း ယေႈပုင်းထွင် လႆႈယူႇယဝ်ႉ။ ပေႃးႁိုင် ႔႘- မူင်း တၵ်းတေလႆႈထႅမ်ပၼ်ယေႈပွၵ်ႈယူႇၽဵၼ်ႈၽဵၼ်ႈယဝ်ႉ။ ပေႃးလၢင်းတေလႆႈပၼ်ၼမ်ႉလတ်းထွင်ယဝ်ႉ။ ႁႃႈၸူဝ်ႊမူင်းၸင်ႇၶိုၼ်းၸႂ်ႉၼႆတေလီယူႇ။ ႐.႖ - ႁႅင်းၼမ်ႉလူင်းၵႃႇလွၺ်းလွၺ်း။ ပွင်ႇဝႃႈ ႁႂ်ႈၼမ်ႉ လိတ်ႉ မၼ်း ( ႑႐႐ ) မွၵ်ႈ - ႑႐႐ တဝ်ႈၼမ်ႉ လတ်းၵႃႇယဝ်ႉယဝ်ႉ ၸင်ႇၸႂ်ႉလႆႈ။<br /> <br /> ဝႆႉတႃႇ ႒႑- ဝၼ်းယဝ်ႉသေ ၸင်ႇ တႄႇ ဢဝ်ၵိၼ်။ ပေႃးပီႊယၢဝ်းမႃး သီတေၸၢင်ႊလၢႆႊမႃး ၊ ၼမ်ႉလႅမ်ႉတေၶႅမ်ႉမႃး။ ဝႆႉလႆႈတေႃႇ (ယူႇၸႂ်ႉလႆႈ) ႘႐- ပီႊ။<br /> <br /> ⚬ ၼႃႈၼမ်ႉဝႆႉလႆႈတေႃႇ ႒’’ - ၼိူဝ်ႉပႅၵ်ႉ။<br /> ⚬ သၢႆးႁိၼ် - ႑႘’’ (ၼိူဝ်ႉပႅၵ်ႉ)ဢၢင်ႇ။<br /> ⚬ လိုၵ်ႉၵႂၢင်ႈ ႓႐- ႑႔- ၼမ်ႉ တၢင်းၼႂ်း။ ၼမ်ႉၸင်ႇတေလီ။<br /> <br /> ၶေႃႈပၼ်ၾၢင်ႉ လႄႈ ၽွၼ်းလီ<br /> <br /> ၼမ်ႉလီၼႆႉ ပေႉလႆႈတၢင်းပဵၼ် ဢၼ်လႆႈပဵၼ်ယွၼ်ႉၼမ်ႉၼၼ်ႉ- ႑႐ ပိူင်ၵွၼ်ႇၼႆယဝ်ႉ။<br /> <br /> ၶေႃႈပၼ်ၾၢင်ႉႁူႉတႄႉ - မိူင်းဢိသ်ႉရဵလ်းၶဝ် ၸႂ်ႉလမ်ႉၵတ်ႉၼမ်ႉသေ ၽုၵ်ႇသွမ်ႈၵႂႃႇလႄႈ ထိုင်တီႈ ႁၢတ်ႇသၢႆးလၢႆႊပဵၼ်သူၼ်မၢၵ်ႈမီးလူင် တႃႇၵူၼ်းႁဝ်းမႃးဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။ ၽေးၶဵၼ်ၽွင်သၵ်ႉဢၼ်ပႃးၼႂ်းၼမ်ႉ (baron toxic) ၼႆႉ ႁၢႆႉသေပိူၼ်ႈယဝ်ႉ။ ပေတူမ်ႈၼမ်ႉသႅၼ်ႈသႂ်သေၵိၼ် - ၸၢင်ႊတိူဝ်ႉလုပ်ႇဢိူဝ်ႈဝႃႈၼႆ ယဝ်ႉ။</div>

Tunsar